logo

фарҳанг

ДӮСТИИ БОБОҶОН ҒАФУРОВ БО АҲРОР МУХТОРОВ

Ҳангоми мутолиаи китоби академик Аҳрор Мухторов «Академик Бобоҷон Ғафуров» («Ирфон», соли 1998) паҳлуҳои нав ба нави зиндагиномаи алломаи машриқзамин пеши назар меоянд. Ақл бовар намекунад, ки дар ниҳоди як шахс ин қадар илми ҷаҳонӣ, ин қадар ҳисси инсонӣ, ватандӯстиву содиқ будан ба Ватан ва аҷдодони худ - тоҷикон, самимият нисбат ба олимони ҷавон ҷой шуда бошанд. Мо инро дар мисоли яке аз шогирдон, доктори илми таърих, профессор, академики Академияи илмҳои Тоҷикистон Аҳрор Мухторов мебинем. Ӯ солҳои тӯлонӣ бо ин шахсияти бузург ҳамкорӣ карда, ҳамчун  шогирд ба воя расида, соҳиби обрӯю эътибор ва унвонҳои баланди илмӣ гаштааст.
Муаллиф дар китоби хотиравии худ «Академик Бобоҷон Ғафуров» дар боби «Бобоҷон Ғафуров ва унвони доктории ман»  навиштааст.
«… 26 моҳи май бо мақсади дифои рисолаи докторӣ ба Москва омада, дар меҳмонхонаи «Тоҷикистон» ҷой гирифтам. Худи ҳамон рӯз ба ҳузури Б.Ғафуров омадам. Баъди салому алейк ва аҳволпурсӣ, устод суол карданд, ки чӣ эҳтиёҷ доред? Ман гуфтам: «Муаллим! Шумо чунин мақоли халқиро хуб медонед: «Ё зангир девона аст ё аспгир». Ман  ҳам дар ҳамин ҳолатам. Намедонам, чӣ кор кунам. Аз як оппоненти расмии худ, ки Зариф Раҷабов мебошанд, хавф дорам. Он шахс ба ду кас ваъдаи оппонентӣ дода, дар рӯзи муайян наомадаанд. Ин дафъа ҳам шояд одати он кас «такрор» шавад».
Устод чизе нагуфта гӯшаки телефонро бардошта, ба Душанбе занг заданд. Ҳимоя дар рӯзи муайян бо иштироки оппонентон гузашт.
Қиссаи дигаре, ки мехоҳам ин ҷо айнан аз гуфтугӯи устоду шогирд, ки Аҳрор Мухторов дар  қисми «Қиссаи «Тоҷикон» навистаанд, мисоле оварам.
«… Баъди чопи «Тоҷикон» ба забони русӣ Б.Ғафуров қаноатманд нагардида, ба китоби худ  иловаҳо дароварда онро барои нашри тоҷикӣ тайёр мекарданд.
Дар ёд дорам, соли 1975 буд. Дар Москва, дар хонаи кории Бобоҷон Ғафуров нишаста мисли ҳарвақта суҳбат мекардем. Ногаҳон чеҳраи устод каме тағйир ёфт, суханашон  ҷиддӣ гашт ва ба ман муроҷиат намуда гуфтанд:
-Аҳрорҷон,  як илтимос.
Якчанд сония ба худ наомада андеша рондам, ки ин шахси бузург чӣ илтимосе аз  ман доранд?
- «Тоҷикон» ҳоло бо забони тоҷикӣ аз тарафи Абдуқодир Маниёзов тарҷума шуда истодааст. Ман  мехоҳам, ки Шумо муҳарририи онро ба зиммаи худ гиред.
Росташ, ин гуна илтимосро чашмдошт набудам. Танҳо ҳамин суханон ба забонам омаданд:
- Муаллим, магар ман аз уҳдаи ин кор баромада метавонам?
- Метавонед. Вазифаатонро омӯхта, пеш аз бозгашт ба Душанбе, маро дида равед,- гуфтанд устод.
Баъди як ҳафта суҳбати мо дар атрофи «Тоҷикон» давом кард. Ман пешниҳодҳои худро иброз доштам. Тақрибан  ҳамаи онро устод қабул карданд.
Ҳамин тавр китоби «Тоҷикон» дар тарҷумаи Абдуқодир Маниёзов ва Нусур Холмуҳаммадов ва муҳарририи Аҳрор Мухторов дар ҳаҷми ду китоб аз чоп баромад.
Аз ин навиштаҳо хулосае бояд баровард, ки Бобоҷон Ғафуров дар тарбияву ташаккул ёфтан  ва олими забардасту муаррихи нозукбаён гаштани академики Академияи илмҳои Тоҷикистон, доктори илми таърих, профессор Аҳрор Мухторов саҳми бузурге гузоштаанд. Ба зиммаи Аҳрор Мухторов  гузоштани муҳарририи китоби «Тоҷикон» нишон аз эҳтироми устод ба шогирди худ мебошад.
Сайфулло МАҲКАМОВ,
бойгоншинос, барандаи Ҷоизаи ба номи А. Лоҳутӣ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 14.06.2018    №: 118    Мутолиа карданд: 565

19.11.2019


Тасдиқи Тартиби кори шабакаи иттилоотӣ-телекоммуникатсионии интернет аз рӯи технологияи Wi-Fi

Мулоқоти Ҷамолиддин Нуралиев бо Ҷон Гинкел

Тақвияти ҳамкориҳои иқтисодӣ матраҳ гардид

Туҳфаи Рустами Эмомалӣ барои сокинони шаҳри Хоруғ

Панкратион. Паҳлавони тоҷик чемпиони ҷаҳон шуд

18.11.2019


Таҷлили Рӯзи Президент дар шаҳри Хоруғ

Ҷаласаи вазирони корҳои хориҷии Осиёи Марказӣ дар Тошканд

Масъалаи сармоягузории хориҷӣ ба низоми бонкии Тоҷикистон матраҳ гардид

Путин БРИКС - ро кафили суботи ҷаҳон номид

Чаро ИМА ва Корея машқҳои муштаракро мавқуф гузоштанд?

ХДУ ва СРУ дар вилояти Киев "яке аз сарони ДИ" - ро боздоштанд

Туркия 23 террористро ба Қирғизистон истирдод мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

Ҷоми ҷаҳон дар Бразилия монд

15.11.2019


Ҳамоиш бахшида ба Рӯзи Президент

Вохӯрии Ҷамшед Нурмаҳмадзода бо ҳайати Фонди қарзии кафолатии Тоҷикистон

Хонандагони тоҷик дар озмуни «Роботтехника» сазовори ҷойи дуюм шуданд

Талаби Си Ҷинпин аз ҳукуматдорони Ҳонконг

Фоҷиа. 90 дарсади Венетсия зери об монд

Дар Франсия таҷдиди Нотр - Дам боиси ҷанҷол шуд

Дар Ӯзбекистон лоиҳаи маърифатии «Як миллион барномасоз» роҳандозӣ мешавад

Ҷаҳон дар як сатр

14.11.2019


Мулоқоти Ҷамолиддин Нуралиев бо намояндагони «Moody’s Investors Service»

Оид ба имконоти рушди кӯдакон форуми байналмилалӣ доир мешавад

Тақвияти робитаҳои иқтисодию тиҷоратӣ бо музофоти Ҳубэй

Таэквондо. 22 медали варзишгарони тоҷик аз Бухоро

"Тулӯи ҳақиқат" дар Рӯзи Президент

Шумораи сайёҳон дар Россия беш аз 20 дарсад афзудааст

Ашқобод мизбони нишасти зиддитеррористии ниҳодҳои дипломатии кишварҳои ҳамсуд

Сарвазири Ҳиндустон вохӯрияш бо Путинро олиҷаноб номид

Сесад ҷангии «Давлати исломӣ» дар Афғонистон таслим шуд

Коломойский ба Украина рӯ ҷониби Россия оварданро пешниҳод намуд

Ҷаҳон дар як сатр

13.11.2019


Дар Осетия пайкараи Абулқосим Фирдавсӣ гузошта шуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед