logo

фарҳанг

ДӮСТИИ БОБОҶОН ҒАФУРОВ БО АҲРОР МУХТОРОВ

Ҳангоми мутолиаи китоби академик Аҳрор Мухторов «Академик Бобоҷон Ғафуров» («Ирфон», соли 1998) паҳлуҳои нав ба нави зиндагиномаи алломаи машриқзамин пеши назар меоянд. Ақл бовар намекунад, ки дар ниҳоди як шахс ин қадар илми ҷаҳонӣ, ин қадар ҳисси инсонӣ, ватандӯстиву содиқ будан ба Ватан ва аҷдодони худ - тоҷикон, самимият нисбат ба олимони ҷавон ҷой шуда бошанд. Мо инро дар мисоли яке аз шогирдон, доктори илми таърих, профессор, академики Академияи илмҳои Тоҷикистон Аҳрор Мухторов мебинем. Ӯ солҳои тӯлонӣ бо ин шахсияти бузург ҳамкорӣ карда, ҳамчун  шогирд ба воя расида, соҳиби обрӯю эътибор ва унвонҳои баланди илмӣ гаштааст.
Муаллиф дар китоби хотиравии худ «Академик Бобоҷон Ғафуров» дар боби «Бобоҷон Ғафуров ва унвони доктории ман»  навиштааст.
«… 26 моҳи май бо мақсади дифои рисолаи докторӣ ба Москва омада, дар меҳмонхонаи «Тоҷикистон» ҷой гирифтам. Худи ҳамон рӯз ба ҳузури Б.Ғафуров омадам. Баъди салому алейк ва аҳволпурсӣ, устод суол карданд, ки чӣ эҳтиёҷ доред? Ман гуфтам: «Муаллим! Шумо чунин мақоли халқиро хуб медонед: «Ё зангир девона аст ё аспгир». Ман  ҳам дар ҳамин ҳолатам. Намедонам, чӣ кор кунам. Аз як оппоненти расмии худ, ки Зариф Раҷабов мебошанд, хавф дорам. Он шахс ба ду кас ваъдаи оппонентӣ дода, дар рӯзи муайян наомадаанд. Ин дафъа ҳам шояд одати он кас «такрор» шавад».
Устод чизе нагуфта гӯшаки телефонро бардошта, ба Душанбе занг заданд. Ҳимоя дар рӯзи муайян бо иштироки оппонентон гузашт.
Қиссаи дигаре, ки мехоҳам ин ҷо айнан аз гуфтугӯи устоду шогирд, ки Аҳрор Мухторов дар  қисми «Қиссаи «Тоҷикон» навистаанд, мисоле оварам.
«… Баъди чопи «Тоҷикон» ба забони русӣ Б.Ғафуров қаноатманд нагардида, ба китоби худ  иловаҳо дароварда онро барои нашри тоҷикӣ тайёр мекарданд.
Дар ёд дорам, соли 1975 буд. Дар Москва, дар хонаи кории Бобоҷон Ғафуров нишаста мисли ҳарвақта суҳбат мекардем. Ногаҳон чеҳраи устод каме тағйир ёфт, суханашон  ҷиддӣ гашт ва ба ман муроҷиат намуда гуфтанд:
-Аҳрорҷон,  як илтимос.
Якчанд сония ба худ наомада андеша рондам, ки ин шахси бузург чӣ илтимосе аз  ман доранд?
- «Тоҷикон» ҳоло бо забони тоҷикӣ аз тарафи Абдуқодир Маниёзов тарҷума шуда истодааст. Ман  мехоҳам, ки Шумо муҳарририи онро ба зиммаи худ гиред.
Росташ, ин гуна илтимосро чашмдошт набудам. Танҳо ҳамин суханон ба забонам омаданд:
- Муаллим, магар ман аз уҳдаи ин кор баромада метавонам?
- Метавонед. Вазифаатонро омӯхта, пеш аз бозгашт ба Душанбе, маро дида равед,- гуфтанд устод.
Баъди як ҳафта суҳбати мо дар атрофи «Тоҷикон» давом кард. Ман пешниҳодҳои худро иброз доштам. Тақрибан  ҳамаи онро устод қабул карданд.
Ҳамин тавр китоби «Тоҷикон» дар тарҷумаи Абдуқодир Маниёзов ва Нусур Холмуҳаммадов ва муҳарририи Аҳрор Мухторов дар ҳаҷми ду китоб аз чоп баромад.
Аз ин навиштаҳо хулосае бояд баровард, ки Бобоҷон Ғафуров дар тарбияву ташаккул ёфтан  ва олими забардасту муаррихи нозукбаён гаштани академики Академияи илмҳои Тоҷикистон, доктори илми таърих, профессор Аҳрор Мухторов саҳми бузурге гузоштаанд. Ба зиммаи Аҳрор Мухторов  гузоштани муҳарририи китоби «Тоҷикон» нишон аз эҳтироми устод ба шогирди худ мебошад.
Сайфулло МАҲКАМОВ,
бойгоншинос, барандаи Ҷоизаи ба номи А. Лоҳутӣ


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 14.06.2018    №: 118    Мутолиа карданд: 379

18.12.2018


Баргузории барномаи фарҳангии «Сад ранги чакан»

Боздиди вазири корҳои дохилӣ аз дидбонгоҳҳои сарҳадӣ

Ифтитоҳи маркази ташхису табобат дар шаҳри Хоруғ

Душанбе шукӯҳи идона мегирад

ЛИГАИ ЧЕМПИОНҲО. Ҷараёни 1/8 финал

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Сарвари низомиёни Покистон ҳукми қатли 15 террористро тасдиқ намуд

Соли 2018 дар дунё беш аз 110 журналист ба ҳалокат расид

Россия ва Чин ҷиҳати тағйирдиҳии атмосфера озмоиши муштарак гузаронданд

Дар Қазоқистон давоми 27 сол беш аз 130 миллион метри мураббаъ манзил сохтанд

17.12.2018


Баррасии масоили густариши ҳамкориҳо

Ҷамъбасти натиҷаҳои амалиёти «Кӯкнор – 2018»

Вохӯрии Имомуддин Сатторов бо Вячеслав Павловский

ХАТЛОН. Ифтитоҳи 32 бунгоҳи тиббӣ

ШУҒНОН. 2 муассисаи таълимии нав сохта шуд

НОҲИЯИ ШАМСИДДИНИ ШОҲИН. Сифати таълим беҳтар мегардад

Қариб 200 кишвар маҷмӯи қоидаҳои созишномаи Парижро ҷонибдорӣ кард

Надя Мурод бо маблағи ҷоизаи Нобел беморхона сохтанист

Масоили марз дар маркази таваҷҷуҳи сарони ҳукуматҳои Ӯзбекистону Қирғизистон

«Зардпӯшҳо» ба Фаронса Ђ10 миллиард зиён оварданд

Дар Россия теъдоди маҳбусон ба ҳадди таърихӣ коҳиш ёфт

14.12.2018


Масъалаи густариши ҳамкориҳо матраҳ гашт

Баргузории ҷаласаи Шӯро оид ба шарикии давлат ва бахши хусусӣ

Машварати сиёсии Тоҷикистону Олмон

Лукашенко: «Бозори Россия барои Беларус якумрӣ кифоят мекунад»

Вазири олмонӣ таҳримоти нави зиддирусиро нахост

Дар Сурия беш аз 30 ҳазор манзилро барқарор намуданд

Таҷлили 90-солагии нависандаи зиндаёд Чингиз Айтматов дар Қирғизистон

Ҷаҳон дар як сатр

Як вохӯрии муҳим

13.12.2018


Иштироки Азим Иброҳим дар Форуми ҳамкории Чин ва Осиёи Марказӣ

Шаҳри Душанбе бо музофоти Хайнан бародаршаҳр гардид

Вохӯрии Заробиддин Қосимӣ бо Абдулазиз ибни Абдулкарим ал-Исӣ

Мадуро вохӯриашро бо Путин таърихӣ унвон кард


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед