logo

иқтисод

ХАВФҲОРО БА НАФЪ КОҲИШ ДИҲЕМ

Дар асоси эълон гардидани Даҳсолаи байналмилалии амал «Об барои рушди устувор, солҳои 2018 – 2028» имрӯзҳо дар саросари кишварҳои ҷаҳон роҳи ҳалли масоили вобаста ба мушкилоти норасоии об мушаххасу мураттаб шуда, вазифагузориҳо дар ин самт шурӯъ гардидаанд. Чунин пазироии ҷомеаи ҷаҳонӣ аз ин пешниҳоди Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аҳамияти баланди онро  аз нав бозтоб мекунад. Аз ин ҷост, ки ҷаҳониён ба ибтикороти Сарвари давлати мо бо чашми ибрат менигаранду андешаҳои инсонпарваронаашро қоиланд.

Дар ҳақиқат, проблемаи глобалии вобаста ба об торафт дар зиндагии  сокинони сайёра амиқтар реша медавонад. Рафъи ин мушкилот дар доираи  даҳсолаи эълоншуда  заминаи воқеӣ пайдо мекунад. Айни замон, дар ҳолати кам шудани об – яке аз чор унсури асосии ҳаёт халалдор гардидааст.
Ба гуфтаи Зайналобуддин Кобулиев, директори Институти масъалаҳои об, гидроэнергетика ва экологияи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ, доктори илмҳои техникӣ, дар партави барномаи даҳсола пеш аз ҳама моро зарур аст, ки ҷиҳати бартарафсозии баъзе мушкилоти соҳа дар мамлакат чораҷӯйӣ намоем. Аз ҷумла, шуста шудани қабати ҳосилхези заминҳо ҳангоми баланд гардидани сатҳи оби дарёҳо аз масъалаҳои ҳалталаби соҳа аст.  Аз мушоҳидаҳо бармеояд, ки  баҳорон дар натиҷаи боронҳои пай дар пай  селу обхезиҳо ба вуҷуд меоянд. Дар маҷрои дарёҳои Лучобу Варзоб, Кофарниҳону Вахш, Сурхобу Ёхсу ва дарёву рӯдҳои  дигар  лойқа ҷорӣ мешавад. Бо ин сабаб ҳар сол селу дарёҳо миллионҳо  тонна хоки  Ватанро бурда ба баҳри Арал ворид месозанд. Масалан, солҳои пешӣ  қисмати болооби ҳавзаи обанбори Норакро мушоҳида менамудем, ки  дар  тӯли 2 - 3 километр рӯ - рӯи обанбор лойқа ҷорӣ мешуд. Расо 47 сол аст, ки ин лойоб мунтазам аз баландкӯҳ ҷорӣ шуда, сатҳи поёнии ин обанборро аз лой пур карда истодааст. Агар садди НБО - и Роғун роҳи лойқаро набандад, солҳои наздик сатҳи поёнии лойқаи обанбори Норак хеле баланд мегардад ва ин иншооти муҳими стратегӣ бо иқтидори пурра фаъолият карда наметавонад.  
Дар ин ҳолат мо, сокинони ҷумҳурӣ, метавонем аз ин лойобаи дарёву рӯдҳо дар кишту парвариши зироатҳо босамар истифода намоем. Масалан, сокинони қисмати ғарбии ноҳияи Восеъ  дар ҷойҳои парешоншавии оби дарё, яъне, сангобҳо бо паҳноии 100 – 150 метр аз санг пешбандҳо месозанду аз лойқаи овардаи сел барои кишти шоливу пиёз замини корам ҳосил мекунанд. Имрӯзҳо ба шарофати осудагию оромии кишвар корхонаҳои пуриқтидори тавлиди сементу арматураю оҳангудозӣ таъсис ёфтанд. Бо маҳсулоти ватанӣ аз рӯи илми муосири геодезӣ  фасли баҳор барои дар ҳар сангоби паҳноиаш 3 - 4 километр сохтани пешбандҳои 6 - 7 - метра барои ташкили майдони серҳосили зироатҳо имкон дорад. Ҳамзамон, аз  200 то 300 метри соҳилҳои чапу рости сангобҳоро ба воситаи насосҳо обёрӣ ва дар заминҳо шолӣ парвариш намудан ба манфиати мардум аст. Ба ин васила имконият пайдо мегардад, ки  30 – 50 дарсади обҳои ватаниро дар хоҷагиҳои гуногуни кишварамон  истифода намоем. Ҳамчунин, суръати ҷоришавии об муътадил мегардад.
 Мо мардуми саодатмандем, ки Худо бароямон  табиати рангину пурғановатро насиб кардааст. Дар ҳоле ки бисёри одамони гӯшаю канори  дунё аз норасоии об танқисӣ мекашанд, дар миқёси ҷумҳуриамон 947 дарёву наҳр дорем. Дарозии камтарини онҳо зиёда аз 10 километрро ташкил медиҳад. Даҳсолаи номбурда моро водор месозад, ки сари масъалаи пок нигоҳ доштан ва истифодаи оқилонаи об андеша кунем ва чораҳои муассир роҳандозӣ намоем.
Раҳмат ШЕРАЛИЕВ,
Омӯзгор


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 12.07.2018    №: 137    Мутолиа карданд: 60

20.07.2018


Мулоқоти Исматулло Насредин бо Йоҳаннес Петерлик

Тоҷикистону Ӯзбекистон: хироҷи роҳ аз байн меравад

Кумитаи кор бо ҷавонон ва варзиш озмуни стипендияҳои Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистонро эълон кард

Ҳамаи хатмкардагон бо ҷои кор таъмин мешаванд

РУСТАМИ ШОҲМУРОД: "ВОҲИДҲОИ КОРӢ НАМЕРАСАНД"

ВАКОЛАТДОР ОИД БА ҲУҚУҚИ ИНСОН. САТҲИ МАЪРИФАТИ ҲУҚУҚИИ ШАҲРВАНДОН БОЛО МЕРАВАД

ХАДАМОТИ ЗИДДИИНҲИСОРӢ. САБАБИ БОЛОРАВИИ НАРХИ СӮЗИШВОРИРО ШАРҲ ДОД

КУМИТАИ МЕЪМОРӢ ВА СОХТМОН. САНҶИШ НИШОН ДОД, КИ...

ДДТТ ДАР ҚАТОРИ ДАҲГОНАИ БЕҲТАРИН МАКТАБҲОИ ОЛӢ

НАВОБОД. ИФТИТОҲИ МАРКАЗИ ХИЗМАТРАСОНИИ БОНКӢ

19.07.2018


Мулоқоти Исматулло Насредин бо Томас Гремингер

Баррасии масъалаи ҳифзу нигоҳдории оби пок

Эълони озмун бо мақсади дастгирӣ ва ҳавасмандии ҷавонони соҳибистеъдод

КУМИТАИ РУШДИ МАҲАЛ. РОҲАНДОЗИИ РЕЙТИНГИ МИЛЛИИ ФАЗОИ САРМОЯГУЗОРӢ

ПЕШГИРИИ ВОРИДОТИ 42,8 ТОННА МОҲИИ ПАСТСИФАТ

ГЕОЛОГИЯ. НИЗОМИ РАҚАМӢ ҶОРӢ МЕШАВАД

ҶОЙИ КОР МУШКИЛИИ № 1 - И ХАТМКУНАНДАГОН

САТҲИ ПАСТИ ДОНИШ БОИСИ ХОРИҶ ГАРДИДАНИ ДОНИШҶӮЁН ШУД

ЛЕВАКАНТ. ОЗМУНЕ БАРОИ ИБРАТ

КӮЛОБ 1,2 МИЛЛИОН СОМОНӢ БАРОИ ИСТЕҲСОЛИ ЛИБОСИ МАКТАБӢ

18.07.2018


ФЕСТИВАЛИ ТОБИСТОНАИ ДУШАНБЕ. ИҚДОМИ НАВ ҶИҲАТИ РУШДИ САЙЁҲӢ ВА ФАРОҒАТИ МЕҲМОНОНУ СОКИНОН

12 ҲАЗОРУ 482 ҶИНОЯТ ДАР ШАШ МОҲ

ИСТЕҲСОЛИ МАҲСУЛОТИ КИШОВАРЗӢ МЕАФЗОЯД

ДМТ. ҲАМКОРИҲОИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ ГУСТАРИШ МЕЁБАНД

БАРНОМАИ ДАВЛАТИИ ЭКОЛОГӢ МАРҲИЛА БА МАРҲИЛА ТАТБИҚ МЕГАРДАД

ШАҲРИ ВАҲДАТ. МАҲСУЛОТИ САНОАТӢ 3 МИЛЛИОН СОМОНӢ АФЗУД

Варзиш

17.07.2018


Мулоқоти Қоҳир Расулзода ва Абдулло Орипов дар Фарғона

Ҷаласаи мушовараи мақомоти корҳои дохилӣ баргузор шуд

Ҷумҳурии Мардумии Чин дар Тоҷикистон 3 мактаби нав месозад

Мунтахаби Тоҷикистон – ғолиби мусобиқаи Ҷоми шаҳрдории Остона

Ҷаҳон дар як сатр

Путин гуфтушунид бо Трампро бобарор номид

Трамп аз натиҷаҳои вохӯриаш бо Путин нақл кард


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед