logo

иҷтимоиёт

РӮЗГОРЕ БАРОИ ИБРАТ

Воқеан, ҳаёти узви пайвастаи Академияи илмҳои Тоҷикистон Ҳабибулло Саидмуродов зиндагиномаи пурбаракату нотакрорест. Дар хотири аҳли оила, хешовандон, дӯстон ва шогирдону ҳамкорон, ӯ як умр чун падари меҳрубону ғамхор, дӯсти ҳақиқӣ ва устоди хайрхоҳ ёд мешавад. Ҳар гоҳ, ки сухан дар бораи рушди илми иқтисодии мамлакатамон меравад, дар радифи аввалинҳо номи ӯ ба забон меояд. Ин бесабаб нест, зеро дар кулли комёбиву муваффақиятҳои назарраси таърихи илми иқтисоди кишварамон заҳмат ва ҳиммати ин марди наҷиб, яке аз саромадони илми иқтисодиёт дар Осиёи Марказӣ, нақши мондагор дорад.
Ҳабибулло Саидмуродов баъд аз хатми Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, яъне аз соли  1955 фаъолияти худро аз ҳамин муассисаи таълимӣ оғоз карда, солиёни зиёд барои рушди илми тоҷик заҳмат кашидааст.
Ҳаёти илмияш ба пажӯҳиши проблемаҳои таърихи хоҷагии халқи ҷумҳурӣ алоқаманд буд. Солҳое, ки ӯ ба корҳои илмию эҷодӣ пардохт, барои рушду таҳкими иқтисоди кишвар давраи дорои аҳамияти бузург маҳсуб мешуд. Дар ин давра барои ҷомеа бояд олиме ба таври возеҳ ва бурро принсипҳои иқтисодии сохти навинро эълом намуда, ба роҳи тайкарда дар соҳаи иқтисод баҳои амалӣ медод. Ин корро ӯ ба фарҷом расонд.
Дар баробари ин, ҳаёти ҷумҳурӣ суръати нисбатан баланди инкишофро дар соҳаи электроэнергетика, металлургияи ранга, саноати химиявӣ, мошинсозӣ, саноати сабук ва умуман иқтисодиёт талаб мекард. Иқтидори табиӣ, истеҳсолӣ ва меҳнатии то ба ин вақт барқароргаштаи мамлакат истифодаи пурра ва ҳаматарафаи худро талаб менамуд. Вобаста ба ин зарурияти объективии тадқиқи имкониятҳои самаранок ва муштараки истифодаи омилҳои асосии рушди иқтисодии ҷумҳурӣ ба миён омад. Дар натиҷа, соли 1974 аз тарафи кормандони илмии Шӯрои омӯзиши қувваҳои истеҳсолкунандаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ таҳти роҳбарии илмии ӯ монографияи сеҷилда: «Омилҳои рушди иқтисодӣ ва пешгӯи самтҳои асосии инкишоф ва ҷойгиркунии қувваҳои истеҳсолкунандаи Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон дар давраи то соли 1990-ум» чоп шуд. Ин тадқиқот чун замина барои пурратар аз назари илмӣ асоснок намудани инкишоф ва ҷойгиркунии ҳудудии қувваҳои истеҳсолкунандаи ҷумҳурӣ истифода гардид.
Соли  1976  Ҳ.Саидмуродов  узви вобаста ва соли 1987 узви пайвастаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ интихоб мешавад. Ба қалами ӯ беш аз 400 корҳои илмӣ, аз ҷумла 30 монография, рисола ва китоби дарсӣ мансуб аст.
Соли 1977 бо роҳбарии илмии ин муҳаққиқ монографияи ҳафтҷилдаи «Комплекси территориявию истеҳсолии Тоҷикистони Ҷанубӣ» таҳия ва чоп карда шуд. Ин тадқиқот заминаи таҳияи «Нақшаи ташкили комплекси территориявию истеҳсолии Тоҷикистони Ҷанубӣ то давраи солҳои 2000 - ум» гардид, ки он аз тарафи Шӯрои Вазирони ҷумҳурӣ ва Маркази ҳамоҳангсозии илмӣ маъқул дониста, барои истифода пешниҳод гардид.
Соли 1988 академик Ҳ. Саидмуродов ба Академияи илмҳои Ҷумҳурии Афғонистон ба мақсади расондани ёрии илмию амалӣ дар таҳияи консепсияи илмии инкишоф ва ҷойгиркунии қувваҳои истеҳсолкунандаи мамлакат сафарбар карда мешавад. Ҳамин сол вай ҳамкории илмиро бо донишгоҳҳои Ҳиндустон оид ба мушкилоти «Захираҳои табиӣ ва банақшагирии минтақавӣ» идома медиҳад.
Имрӯз, ки мо нуктаи назари худро дар бораи низоми иқтисодии ҷомеаи худ аз нав баррасӣ мекунем, ислоҳоти бунёдии иқтисодӣ мегузаронем, осори илмии академик Ҳ. Саидмуродов барои иқтисодшиносони муосир мароқангезтар ва арзандатар мегардад.

Лутфулло САИДМУРОДОВ,
узви вобастаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ,
Аброр МИРСАИДОВ,
доктори илмҳои иқтисод, профессор


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 25.07.2018    №: 146    Мутолиа карданд: 287

21.01.2019


Фестивали байналмилалии «Наврӯз – мероси фарҳангии сайёҳӣ» баргузор хоҳад шуд

"Парасту - 2019" – ҷашнвораи ҷумҳуриявии театрҳои касбӣ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Баргузории ҷашнвораи байналмилалии «Рӯзи барф» дар Калуга

Дар Арабистони Саудӣ ҷалби бонувон ба корҳои ҷамъиятӣ меафзояд

Соли 2018 прокуратураи Қазоқистон ба буҷети кишвар $90 миллион талофӣ кард

Дар Тошканд хазинаи қадима ёфт шуд

Дороии 26 шахси сарватмандтарини дунё ба даромади 3,8 миллиард ниёзманд баробар аст

18.01.2019


Таҳдидҳои асосӣ ба иқтисоди ҷаҳонӣ номбар шуданд

Гумонбари омодасозии ҳамла ба Қасри сафед ба даст афтод

Дар Чин қаллобонро барои фиреб ҳабси абад карданд

29 миллион сом зарари собиқадорони сохта

Ҷаҳон дар як сатр

17.01.2019


Тамдиди шартномаи ФФТ бо "Сомон Эйр"

60 ДАРАҶА ХУНУКӢ ВА ДАВИ 50 - КИЛОМЕТРАИ ЭКСТРЕМАЛИ МОЛДАВӢ

16.01.2019


Пирӯзии мунтахаби Тоҷикистон бар Эрон

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Роҳандозии моратории дусола дар Тоҷикистон

Нақшаи Brexit дар парламенти Британия рад карда шуд

Кремл роҳи ҳалли буҳрони Украинаро пешниҳод намуд

Ифтитоҳи онлайн-донишгоҳ барои гурезаҳо дар Италия

15.01.2019


Ҷаласаи ҷамъбастӣ таҳти раёсати муовини Сарвазири мамлакат

Вохӯрии Сироҷиддин Муҳриддин бо Абдулазиз Комилов

Ёдгор Файзов: «Соли 2018 соли таҳкими волоияти қонун дар Бадахшон буд»

ХУҶАНД. 1548 медали варзишгарон дар як сол

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

Созишномаи сулҳ – мавзӯи асосии мулоқоти Путин ва Абэ хоҳад шуд

Савдои хориҷии Чин соли 2018 натиҷаи рекордӣ нишон дод

Дар Алмаато гурӯҳи хориҷиёни террорист боздошт шуд

То соли 2024 аҳолии Қирғизистон бо оби ошомиданӣ пурра таъмин мешавад

10.01.2019


Дар Саразм осорхона ва меҳмонхонаи замонавӣ бунёд мешаванд

Вохӯрии Парвиз Давлатзода бо Владимир Норов

Ҷаласаи Шӯрои кор бо ҷавонон

“ГАНҶИ СУХАН” – маҳфили адибпарвар


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед