logo

иҷтимоиёт

РӮЗГОРЕ БАРОИ ИБРАТ

Воқеан, ҳаёти узви пайвастаи Академияи илмҳои Тоҷикистон Ҳабибулло Саидмуродов зиндагиномаи пурбаракату нотакрорест. Дар хотири аҳли оила, хешовандон, дӯстон ва шогирдону ҳамкорон, ӯ як умр чун падари меҳрубону ғамхор, дӯсти ҳақиқӣ ва устоди хайрхоҳ ёд мешавад. Ҳар гоҳ, ки сухан дар бораи рушди илми иқтисодии мамлакатамон меравад, дар радифи аввалинҳо номи ӯ ба забон меояд. Ин бесабаб нест, зеро дар кулли комёбиву муваффақиятҳои назарраси таърихи илми иқтисоди кишварамон заҳмат ва ҳиммати ин марди наҷиб, яке аз саромадони илми иқтисодиёт дар Осиёи Марказӣ, нақши мондагор дорад.
Ҳабибулло Саидмуродов баъд аз хатми Донишгоҳи миллии Тоҷикистон, яъне аз соли  1955 фаъолияти худро аз ҳамин муассисаи таълимӣ оғоз карда, солиёни зиёд барои рушди илми тоҷик заҳмат кашидааст.
Ҳаёти илмияш ба пажӯҳиши проблемаҳои таърихи хоҷагии халқи ҷумҳурӣ алоқаманд буд. Солҳое, ки ӯ ба корҳои илмию эҷодӣ пардохт, барои рушду таҳкими иқтисоди кишвар давраи дорои аҳамияти бузург маҳсуб мешуд. Дар ин давра барои ҷомеа бояд олиме ба таври возеҳ ва бурро принсипҳои иқтисодии сохти навинро эълом намуда, ба роҳи тайкарда дар соҳаи иқтисод баҳои амалӣ медод. Ин корро ӯ ба фарҷом расонд.
Дар баробари ин, ҳаёти ҷумҳурӣ суръати нисбатан баланди инкишофро дар соҳаи электроэнергетика, металлургияи ранга, саноати химиявӣ, мошинсозӣ, саноати сабук ва умуман иқтисодиёт талаб мекард. Иқтидори табиӣ, истеҳсолӣ ва меҳнатии то ба ин вақт барқароргаштаи мамлакат истифодаи пурра ва ҳаматарафаи худро талаб менамуд. Вобаста ба ин зарурияти объективии тадқиқи имкониятҳои самаранок ва муштараки истифодаи омилҳои асосии рушди иқтисодии ҷумҳурӣ ба миён омад. Дар натиҷа, соли 1974 аз тарафи кормандони илмии Шӯрои омӯзиши қувваҳои истеҳсолкунандаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ таҳти роҳбарии илмии ӯ монографияи сеҷилда: «Омилҳои рушди иқтисодӣ ва пешгӯи самтҳои асосии инкишоф ва ҷойгиркунии қувваҳои истеҳсолкунандаи Ҷумҳурии Шӯравии Сотсиалистии Тоҷикистон дар давраи то соли 1990-ум» чоп шуд. Ин тадқиқот чун замина барои пурратар аз назари илмӣ асоснок намудани инкишоф ва ҷойгиркунии ҳудудии қувваҳои истеҳсолкунандаи ҷумҳурӣ истифода гардид.
Соли  1976  Ҳ.Саидмуродов  узви вобаста ва соли 1987 узви пайвастаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ интихоб мешавад. Ба қалами ӯ беш аз 400 корҳои илмӣ, аз ҷумла 30 монография, рисола ва китоби дарсӣ мансуб аст.
Соли 1977 бо роҳбарии илмии ин муҳаққиқ монографияи ҳафтҷилдаи «Комплекси территориявию истеҳсолии Тоҷикистони Ҷанубӣ» таҳия ва чоп карда шуд. Ин тадқиқот заминаи таҳияи «Нақшаи ташкили комплекси территориявию истеҳсолии Тоҷикистони Ҷанубӣ то давраи солҳои 2000 - ум» гардид, ки он аз тарафи Шӯрои Вазирони ҷумҳурӣ ва Маркази ҳамоҳангсозии илмӣ маъқул дониста, барои истифода пешниҳод гардид.
Соли 1988 академик Ҳ. Саидмуродов ба Академияи илмҳои Ҷумҳурии Афғонистон ба мақсади расондани ёрии илмию амалӣ дар таҳияи консепсияи илмии инкишоф ва ҷойгиркунии қувваҳои истеҳсолкунандаи мамлакат сафарбар карда мешавад. Ҳамин сол вай ҳамкории илмиро бо донишгоҳҳои Ҳиндустон оид ба мушкилоти «Захираҳои табиӣ ва банақшагирии минтақавӣ» идома медиҳад.
Имрӯз, ки мо нуктаи назари худро дар бораи низоми иқтисодии ҷомеаи худ аз нав баррасӣ мекунем, ислоҳоти бунёдии иқтисодӣ мегузаронем, осори илмии академик Ҳ. Саидмуродов барои иқтисодшиносони муосир мароқангезтар ва арзандатар мегардад.

Лутфулло САИДМУРОДОВ,
узви вобастаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ,
Аброр МИРСАИДОВ,
доктори илмҳои иқтисод, профессор


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 25.07.2018    №: 146    Мутолиа карданд: 358

24.06.2019


Президенти Филиппин моҳи октябр ба Россия меояд

Трамп бо Эрон омодаи гуфтушунид буданашро тасдиқ намуд

Дар Ҳиндустон афтидани хайма боиси марги 14 нафар шуд

СУҒД. Оғози мусобиқаи байналмилалӣ

"ФИЛОСОФИЯ ОТДЫХА" имкониятҳои сайёҳии Тоҷикистонро таҳлил намуд

Ҷаҳон дар як сатр

21.06.2019


Мулоқоти Хайринисо Юсуфӣ бо Валериу Кивер

Ҳамоиш бахшида ба таъмини устувории макроиқтисодӣ

Муаррифии натиҷаҳои фаъолият дар самти безараргардонии башардӯстонаи минаҳо

20.06.2019


Гумерова: «Омӯзгорони рус дар Тоҷикистон мондан мехоҳанд»

СММ: «Ҳиндустон дар нуфуси аҳолӣ баъди 8 сол аз Чин мегузарад»

Пекин тавсеаи ёрии иқтисодӣ ва башарӣ ба Сурияро зарур мешуморад

Дар Ҷопон ҷазои ҷисмонии кӯдаконро манъ карданд

Ҷаҳон дар як сатр

19.06.2019


Дар Кӯлоб Фестивали ҷумҳуриявии дӯстии ҷавонон баргузор шуд

Баррасии вазъ ва дурнамои ҳамкориҳо

Боздид аз Муассисаи давлатии «Боғи миллии Ваҳдат”

ПАНҶАКЕНТ. Омодагиҳо ба ҷашни фархунда

Писарбачаи тоҷик дар Хабаровск дӯсташро аз чоҳи оби ҷӯш наҷот дод

Тоҷикистону Беларус: «Муҳокимаи тақвияти ҳамкориҳои низомӣ»

Си Ҷинпин азми сафари Ҷумҳурии Халқии Демократии Корея дорад

Ҷаҳон дар як сатр

12.06.2019


ХУҶАНД. "Зирвеко" ба фаъолият мепардозад

Муаррифии асари Си Ҷинпин «Дар бораи идоракунии давлатӣ»

Баргузории конфронси сайёҳӣ дар Рашт

Масоили низоми бонкӣ матраҳ гардид

Дар Чин аз обхезии тобистона 6,75 миллион нафар зарар дид

Дар Ӯзбекистон рӯйхати идҳои касбиро Рӯзи китобдор афзуд

Дар Ҷопон ба солхӯрдаҳо шаҳодатномаи вижаи ронандагӣ медиҳанд

Сокини Британия дар лотерея Ј123 миллион бурд намуд

Ҷаҳон дар як сатр

11.06.2019


Песков: «Путин ба Тоҷикистон ва Қирғизистон сафар мекунад»

Иштироки роҳбарони 11 кишвар дар ҳамоиши Бишкек

Президенти Қазоқистон аз хусуси роҳҳои ҳалли мушкилоти иҷтимоӣ ҳарф зад


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед