logo

иқтисод

ПИЁЗ. ҲОСИЛ ФАРОВОН, СОДИРОТ ЧӢ?

Кишти пиёз солҳои охир барои деҳқонон фоидаи хуб меовард. Маҳсулоти тайёр аз сари замин ба дасти харидор мерасид. Деҳқонон хароҷоташонро мепӯшонданду аз заҳмати кашидаашон фоида гирифта, қаноатманд буданд. Аз соли 2007 то соли 2016 ҳар мавсим аз ҷумҳурӣ ба Федератсияи Русия то 600 ҳазор тонна пиёз содирот мегардид. Соли 2016 интиқоли пиёз ба ин кишвар ҳамагӣ 138 ҳазор тоннаро ташкил дода, соли 2017 талабот ба он якбора паст рафт. Чаро?
Мардум имрӯз аз фаровонию арзонии пиёз хурсанд аст. Як килои он ҳатто дар бозорҳои пойтахт аз 50 то 80 дирам арзиш дорад. Аммо табъи деҳқонони пиёзкор хира аст. Ҳосили рӯёндаашон, бо вуҷуди заҳмати зиёд кашидан, хароҷоташонро намепӯшонад. Чунончи, барои парвариш кардани пиёзи навъи «Чиполлино» дар 1 гектар то 3 тонна нуриҳои маъдании гуногун сарф мешавад, ки маблағи он бештар аз 10 ҳазор сомониро ташкил медиҳад. Ғайр аз ин, 2-3 ҳазор сомонӣ барои безарар гардондани ҳашароти зараррасон сарф мегардад. Барои парвариши он ва ғундоштани ҳосил низ маблағи калон зарур аст. Обёрии пиёз ҳам маблағ металабад. Деҳқонон барои обёрии 1 гектар замин бештар аз 6 ҳазор сомонӣ сарф мекунанд. Дар маҷмӯъ пиёзкорон дар мавсим барои аз 1 гектар ҳосили хуб рӯёндан маблағи хеле калон сарф менамоянд. Боз ин сарфу харҷи маблағҳо ба ҳован об кӯфтанро мемонад, агар тухмӣ ба шароит номутобиқ ва бесифат бошад. Нархи як кило тухмии пиёз вобаста аз сифату навъаш 200 - 400 сомонист ва дар як гектар 12 - 15 кило тухмӣ истифода мешавад.
Олимони соҳа бар он назаранд, ки тухмиҳои аз хориҷи кишвар воридшуда ба иқлими мо мутобиқ нестанд. Соли аввал ҳосили хуб медиҳанд, вале соли дуюм коштани онҳо фоида надорад. Беҳтар он аст, ки корҳои селексионии олимони худамонро дастгирӣ карда, барояшон шароити мусоиди фаъолияту таҷрибагузаронӣ фароҳам биёрем, то тухмиҳои ба иқлими кишварамон мутобиқ биофаранд.
Коршиносон барои аз ин ҳолат раҳондани деҳқонон пешниҳод доранд, ки масъулони соҳаи кишоварзии мамлакат барои фурӯши маҳсулоти онҳо, аз ҷумла пиёз, бозор пайдо кунанд ва содироти онро, хусусан ба Русия ва Қазоқистон, муназзам роҳандозӣ кунанд. Бунёди марказҳои логистикӣ ва анборҳои бузурги сабзавоту мева низ тақозои замон аст, то ки деҳқонон маҳсули заҳмати худро арзон фурӯхта зарар набинанд. Ҳамчунин, ба деҳқонон дасти ёрӣ дароз кардан - арзиши сӯзишвориву равғанҳои молиданӣ, доруҳои маъданиву заҳрхимикатҳо ва обро кам намудан низ ба нафъи кор аст. Агар ин корҳои хайр сурат бигиранд, меваву сабзавот, аз ҷумла пиёзи босифати деҳқони тоҷик, дар хориҷи кишвар харидори доимии худро пайдо хоҳад кард. Дар акси ҳол, деҳқоне, ки имрӯз ба ивази 100 кило пиёз имкони танҳо 2 – 3 дона тарбуз (ё харбуза) харидан дорад, ба гумон аст, ки соли оянда ба коштани пиёз ҳавасманд бошад.
У. МУРОД, «Ҷумҳурият»

 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 27.07.2018    №: 148    Мутолиа карданд: 349

19.07.2019


ПАЛАТАИ ҲИСОБ. 88,З миллион сомонӣ зарари молиявӣ ошкор гашт

УМЕД БОБОЗОДА: "Аксари муроҷиатҳо оид ба адолати судиянд"

Кӯдакони аз Ироқ овардашуда ба зиндагии муқаррарӣ бармегарданд

"EXPO 2019 BEIJING". Гӯшаи Тоҷикистонро беш аз як миллион нафар тамошо кард

НИГАРОНӢ. Ҷудошавии 6065 оила дар ним сол

18.07.2019


ХАДАМОТИ ЗИДДИИНҲИСОРӢ. Болоравии нархи барқ ба қарзи он марбут аст

Азим Иброҳим Ким Тэ Сонгро ба ҳузур пазируфт

Ба ташкили корхонаҳои муштарак ҳавасмандӣ зоҳир гардид

Ҳамоиши «Ваҳдат – омили ягонагӣ ва суботи ҷомеа» доир шуд

Ҳамкорӣ бо Қатар густариш меёбад

Саридораи геология. 2810 харитаи геологӣ рақамӣ шуд

121 шахси масъул ба ҷавобгарии маъмурӣ кашида шуд

Роҳи нави сесатҳаи Душанбе ба истифода дода мешавад

Президенти Қазоқистон Шӯрои миллии эътимоди ҷомеаро созмон дод

Дар Ӯзбекистон аввалин IT-технопарк бунёд мегардад

Ҷаҳон дар як сатр

17.07.2019


Музокироти ҳайатҳои расмии Тоҷикистон ва Корея

КУМИТАИ МУҲИТИ ЗИСТ. Нигаронӣ аз набудани партовгоҳҳо дар деҳот

ПРОКУРАТУРАИ ГЕНЕРАЛӢ. 5774 гектар қитъаи замин ба ҳолати аввала баргардонда шуд

ИЗЗАТУЛЛО САТТОРӢ: "Истеҳсоли гӯшти мурғ 9 маротиба зиёд мегардад"

ВАЗОРАТИ АДЛИЯ. Хулосаи ҳуқуқӣ ба 1936 лоиҳаи санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ

ТАЭКВОН – ДО. Муниса медали тилло ба даст овард

Суръати рушди ММД Тоҷикистон миёни кишварҳои ИДМ баландтарин шуд

Тоҷикистон ба сохтмони лӯлаи гази «Осиёи Марказӣ — Чин» шурӯъ мекунад

Дар ҷанубу ғарби Чин аз хушксолӣ 7,4 миллион нафар зарар дид

Ҷаҳон дар як сатр

Нашрияи расмии Ҷумҳурии Тоҷикистон – рӯзномаи «Ҷумҳурият» якҷо бо мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилояти Хатлон бахшида ба Ҷашни 30 - солагии Истиқлолияти давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти унвони «ТОҶИКИСТОН – ХОНАИ УМЕДИ МО» озмун эълон менамояд.

16.07.2019


ХАДАМОТИ АЛОҚА. Корти ID симкорти муштариро ба расмият медарорад

ЭНЕРГЕТИКА. 2,5 миллиард сомонӣ қарзи дебитории "Барқи тоҷик" муаммои ҳалталаб боқӣ мемонад

15.07.2019


Сарвазири Корея ба Тоҷикистон меояд

Баррасии масъалаҳои ҳамгироии САҲА, СҲШ ва ИА дар минтақаи Осиёи Марказӣ

Нахустин шумораи маҷаллаи «Осиё ва Аврупо» аз чоп баромад

ДТТ. Изҳори нигаронӣ аз вазъи бо кор таъмин шудани хатмкардаҳо

ТИБ. 288 номгӯи доруи ғайристандартӣ ошкор шуд


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед