logo

иҷтимоиёт

РӮЗГОРЕ БАРОИ ИБРАТ

Соҳиб Табаров, узви Академияи илмҳои ҷумҳурӣ, барандаи Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуабдуллоҳи Рӯдакӣ, муаллифи беш аз 800 рисола, мақола, тақриз, эссе, дастурамалу барномаҳои таълимӣ,  китобҳои дарсӣ ва зиёда аз 50 китоби илмӣ – тадқиқотӣ мебошад. Агарчи умри дароз, яъне беш аз 90 сол дид, аммо аксар бо ранҷу азоб, талошу мубориза гузаштааст. Аз ҷавонӣ шиква надошт ва мегуфт, ки дар ин даврон офтоби толеаш дурахшидааст.
Соли 1934 ё худ дар даҳсолагӣ, пас аз ду соли таҳсил дар хонаи бачагони ноҳияи Муъминобод, ба хонаи бачагони Тебалайи шаҳри Кӯлоб омад. Изҳор медошт: «Аз ҳамон сол роҳи ояндаи худро муайян кардам. Ин ҷо моро на танҳо таълим медоданд, балки тарзи зист, муомилаву муносибат, ахлоқу одоб, гуфтору кирдорро меомӯзонданд».
Дар омӯзишгоҳҳои педагогии Самарқанд, Панҷакент, Кӯлоб ва Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С. Айнӣ таҳсилро идома медиҳад.
Дар рушду камолаш устодон Шарифҷон Ҳусейнзода ва махсусан, Абдулғанӣ Мирзоев саҳм доштанд.
Навиштаҳояш аз соли 1938, яъне он замон, ки дар омӯзишгоҳи педагогии шаҳри Кӯлоб таҳсил мекард, дар матбуоти даврӣ ба табъ мерасиданд. То ба охирин рӯзҳои ҳаёташ алоқаашро аз матбуот наканд. Мехост ба ин васила сари вақт дар боло рафтани дониш, шинохти ҳақиқат, ислоҳи камбудиҳо, рушди адабиёт ва адабиётшиносӣ саҳми дуруст бигирад.
Ба пурсиши инҷониб, ки «кӣ мунаққид шуда метавонад?» чунин посух дода буд: «Агар бепарда гӯям, танҳо одами боҷуръат мунаққид шуда метавонад. Дониши мунаққид бояд хеле комил  бошад, ҳатто дар муқоиса ба шоиру нависандаву  драматург ҳам ва соҳаҳои гуногуни адабиёту адабиётшиносиро донад. Мунаққид бояд ҳеҷ гоҳ ба вазифаву зодгоҳу маҳали адиб аҳамият надиҳад. Танҳо ҳақиқат ва ҳақиқатро бигӯяд».
Ин сифатҳоро худ доро ва дар соҳаи мазкур забардаст буд. Аз ин рӯ, «Белинскийи тоҷикон» - аш мегуфтанду мегӯянд.
Саттор Турсун, Нависандаи халқии Тоҷикистон, дар бораи Соҳиб Табаров навишта буд: «Вай дар арсаи адабиёт умуман, дар доираи фарҳанги миллат низ пайгир, ҳақталош, нотарс ва  яклухту якрӯй буд. Ва ҳаст...» (Ҷумҳурият», 22 ноябри соли 2002»).
Аз соли 1949 номзади илмҳои филология, аз соли 1951 нахустин дотсенти кафедраи забону адабиёти Донишгоҳи миллии Тоҷикистон ва аз соли 1953 узви вобастаи Академияи илмҳои ҷумҳурӣ буд.
Аз суханони ӯст: «Курси «Назарияи танқиди адабӣ»-ро, ки дар тамоми дунё набуд, гузаштам, барномаашро тартиб додам, китобашро навиштам. Ин сабаб шуд, ки се китобча дар бораи назарияи танқиди адабӣ бинависам. Агар гӯед, ки асосгузори илми назарияи танқиди адабӣ дар Тоҷикистон Соҳиб Табаров аст ва он даҳ кори докторӣ мешавад, бешӯхӣ, хато намешавад. Шумо дар куҷо «Асосҳои назарияи танқиди адабӣ» - ро пайдо карда метавонед? Ба забони русӣ ҳам ин гуна адабиётро наёфтам, ба забони англисӣ ҳам. Аз рӯи ин се китоби ман ҳоло дарс мегузаранд».
Ба ҷуз ин, дар адабиётшиносӣ чандин мактаб, аз қабили матншиносӣ, адабиётшиносии муқоисавиро асос гузошт.
Мегуфт, ки кас дар пирӣ на нонгадо, балки одамгадо мешавад. Ва ҳам изҳор медошт: «Агар медонистам, ки ин қадар зуд пир мешавам, ду - се баробар зиёдтар кор мекардам». Таъкид менамуд, ки «Таърихи адабиёти тоҷик», таърихи саҳеҳу дурусти онро аз оғоз то ба имрӯз навиштан зарур аст ва ба эҷоди ҳар адиб аз рӯи ҷойгоҳашон дар адабиёт бояд баҳо дод.
12 майи соли 2015 дунёро падруд гуфт.

Абдулқодири РАҲИМ,
«Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 2.08.2018    №: 152    Мутолиа карданд: 443
03.04.2020


ВАРЗОБ. ТАВАҶҶУҲ БА ВАРЗИШ МЕАФЗОЯД

«ЮВЕНТУС» РОНАЛДУРО БА 70 МИЛЛИОН ЕВРО ФУРӮХТАНИСТ

ТЕЪДОДИ АШХОСИ АЗ КОРОНАВИРУС ШИФОЁФТА АЗ 200 ҲАЗОР НАФАР ГУЗАШТ

ТОҶИКИСТОН БА ИСТЕҲСОЛИ НИҚОБИ ТИББӢ ВА ЛИБОСИ МАХСУС ШУРӮЪ НАМУД

СУТ: «БЕШ АЗ 95 ДАРСАДИ ҚУРБОНИЁНИ COVID-19 ДАР АВРУПО АШХОСИ КАЛОНСОЛАНД»

ПУТИН ТО ОХИРИ АПРЕЛ ИСТИРОҲАТ ЭЪЛОН КАРД

ДАР ЭРОН БЕШ АЗ 15 ҲАЗОР МУБТАЛОИ КОРОНАВИРУС СИҲАТ ШУД

Ҷаҳон дар як сатр

02.04.2020


МАШВАРАТИ КОРИИ МУОВИНИ РАИСИ МАҶЛИСИ НАМОЯНДАГОН БО ВАКИЛОНИ МАРДУМӢ

ҶАВОНОНИ ТОҶИКОБОД БА САФИ ҚУВВАҲОИ МУСАЛЛАҲ ПАЙВАСТАНД

САЙЁҲӢ. ТАШКИЛИ 12 ХАТСАЙРИ НАВ

ШИРКАТИ 42 ЛЕГИОНЕР ДАР ЧЕМПИОНАТИ НАВБАТИИ ТОҶИКИСТОН

СУТ РАСМАН ДАР ТОҶИКИСТОН НАБУДАНИ КОРОНАВИРУСРО ТАСДИҚ НАМУД

ГАРДИШИ МОЛ МИЁНИ ТОҶИКИСТОН ВА КИШВАРҲОИ СҲШ АЗ НИМ МИЛЛИАРД ДОЛЛАР БОЛО РАФТ

АРАБИСТОНИ САУДӢ: "АЗ САФАР БА ҲАҶ ХУДДОРӢ КУНЕД!"

СОКИНИ 101 - СОЛАИ НИДЕРЛАНД АЗ COVID-19 ҶОН БА САЛОМАТ БУРД

Ҷаҳон дар як сатр

01.04.2020


ХАТЛОН. ҶОИЗА БАРОИ МУҲАҚҚИҚОНИ ИЛМҲОИ ТАБИАТШИНОСӢ ВА ДАҚИҚ

СУҒД. БЕШ АЗ 30 КОРХОНАИ ИСТЕҲСОЛИ ОРДУ РАВҒАН

НУФУЗИ САЙЁҲИИ ТОҶИКИСТОН МЕАФЗОЯД

ФАЪОЛИЯТИ ҲУҚУҚЭҶОДКУНӢ БА МАРҲИЛАИ СИФАТАН НАВ ВОРИД ШУД

«ҚАҲРАМОНИ АБАДӢ - ТЕМУРМАЛИК» ДАР ҶУМҲУРИИ КОРЕЯ БА ТАБЪ РАСИД

ТОКИО. САНАИ БАРГУЗОРИИ БОЗИҲОИ ОЛИМПӢ МАЪЛУМ ШУД

ТАНТАНАҲОИ НАВРӮЗӢ ДАР ЛАХШ

ҲИФЗИ МУҲИТИ ЗИСТ. ИҶРОИ БАРНОМА МУҲОКИМА ГАРДИД

СУТ: 165 ҲАЗОР БЕМОРИ COVID-19 ШИФО ЁФТ

ЧИН БАРОИ ПЕШГИРӢ АЗ КОРОНАВИРУС БА ТОҶИКИСТОН АФЗОРИ ЗАРУРӢ ФИРИСТОД

ДАР УХАН БЕШ АЗ 60 БЕМОРХОНА БА НИЗОМИ МУҚАРРАРИИ ФАЪОЛИЯТ БАРГАШТ

ТАБИБОНИ ОЛМОНӢ 16 ҲАЗОР БЕМОРРО АЗ КОРОНАВИРУС НАҶОТ ДОДАНД

ПУТИН ВА ТРАМП НАРХИ КУНУНИИ НАФТРО БА МАНФИАТИ ДУ КИШВАР СОЗГОР НАМЕШУМОРАНД

ДАР ТУРКМАНИСТОН ИСТИФОДАИ КАЛИМАИ КОРОНАВИРУС МАНЪ ГАШТ

Ҷаҳон дар як сатр

31.03.2020


РОҒУН. ВАРЗИШ РӮ БА РУШД ДОРАД

КОРРУПСИЯ РОҲБАРИ АССОТСИАТСИЯРО БА КУРСИИ АЙБДОРӢ НИШОНД

ОДАМКУШӢ. ХУШУНАТИ ОИЛАВИЕ, КИ БО МАРГ АНҶОМ ШУД


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед