logo

фарҳанг

ТУЛӮИ ОФТОБ

Мегуфтанду мегӯянд: «Ба ҷӯйе, ки об рафтаву хушк шудааст, боз ҳатман рӯзе об хоҳад рафт».
Инчунин, изҳор медоштанду медоранд: «Аз бародари дур ҳамсояи наздик беҳтар аст".
Ва ҳам: «Хона нахар, ҳамсоя бихар».
Агарчи ин ҳама ҳақиқати собитшуда буданд ва дигар ниёз ба исбот надош-танд, аммо вақту замон барои таъкиду ҳушдору дарёфту шинохти ҷавҳари он ҳушдорамон медоданд, то лаҳзае аз хотирҳо зудуда нагарданд.
Оре, ба ҷуз ин, ба таъкиди бузургонамон шеваи душвортарини олам поси дӯстиву ошноиҳост. Аз гуфтаҳои онҳост, ки ҳама чизро то наёбанд, наҷӯянд, ба ҷуз дӯст, ки то наёбанд, наҷӯянд. Чунин таъкиду ҳушдорҳо ба суннату анъанаи нек табдил ёфтанд. Дар даврони навин ҳам ин мисраъҳо форам ба гӯш мерасиданду як ҷаҳон маъно доштанд:
То тавонӣ, дӯстонро гум макун,
Дӯстони меҳрубонро гум макун.
Дӯст ояд, гарм дар оғӯш гир,
Расми хуби тоҷиконро гум макун.
Мисли ин аст, ки дӯстии халқҳои тоҷику ӯзбек азалист. Аз оғоз дар як сарзамин зистанд, чун ёру бародар ва шарики шодию ғамҳои ҳамдигар. Аз як ҷӯй об хӯрданд ва аз як дастархон нон. Ҳамдину ҳаммазҳаб буданду ҳастанд. Ҳеҷ душмане дар тӯли асрҳо натавониста ин дӯстиро барҳам занад ва девори ҷудоиро дар миёни онҳо барафрозад. Ин чароғи афрӯхтаро ҳар кӣ ба нияти хомӯш сохтан агар пуф карда, худ сӯхта аст. Зулмот ба ҳеҷ сурат ҷойи нурро, ки гирифта наметавонад.
Офтоби бахти ин ду миллат ҳамеша дар ҳоли партавафшонӣ будааст. Агар шабпаррае васлу ҳастии онро нахоста, равнақи офтоб ба ҳеҷ гоҳе ҳам накостааст.
Бар гузаштаи ин ду халқ, ин ду миллати куҳанбунёд, балки худ, чун менигарем, мебинем, ки бузургтарин, номвартарин шахсиятҳои адабию илмӣ бунёду таҳкурсии ин бино, бинои дӯстиро басе маҳкаму пурустувор сохтаанд. Биноест, воқеан, ки аз обу боду борону офтоб газанд наёфтааст. Пирони хираде чун Мавлоно Абдураҳмони Ҷомӣ ва Алишер Навоӣ ин ду халқи бузургро раҳнамунӣ кардаанду панду ҳикмат додаанд. Пешиниён ва имрӯзиёнро он ба навъе дарс аст, сабақи бузург мебошад. Дӯстии ин ҳар ду шахсият намунаи олии дӯстӣ дар ҷаҳон донистаанду хондаанд.
Мавлоно Абдураҳмони Ҷомӣ дар ин маврид танҳо пири тариқат нест, балки ҳидоятгари муриди худ Алишер Навоӣ дар роҳи душвори адабиёти миллии ӯзбек мебошад.
Бар дӯстиву самимияти ин ҳар ду шахсияти бузургу комили ҷаҳонӣ на дар ин даврон ва на баъдҳо ҳеҷ кас андак шубҳае надошт ва имрӯз низ надорад. Бар марги пири худ нафаре мегиряду шеъри пурсӯз, марсияи ҷонгудоз мегӯяд, ки аз самими дил бар ӯ муҳаббат дошта ва дилбаста бошад:
Сарбаландони ҷаҳон дар таҳи наъшат шуда паст,
Ҳама гирёну кашон бори ту бо пушти дуто.
Ва ё: 
Ба намозат, ки ҳазорон зи башар пайвастанд, 
Сад ҳазорон зи малоик ба ҳаво саф бастанд.
Тухми меҳру дӯстӣ, шафқату бародариро ин ду адиби забардаст, устодони комил дар замири дилҳои халқҳои тоҷику ӯзбек кошта буданд. Ниҳолҳоеро ҳам, ки нишонда буданд, хуш бор оварданд ва низ ширину лазиз.
Шукр, баъдҳо низ ин ду халқ ниҳолҳои дӯстиро нишонданд ва заминҳои киштаро  шодоб намуданд.
Ташрифи ҷавобии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Ҷумҳурии Ӯзбекистон дар ин рӯзҳои фараҳбахшу пурсаодат аз воқеияти бузурги таърихӣ ва фаромӯшношуданӣ хоҳад гашт. Барҳақ, рушду густариши бештари муносибатҳои неки дӯстию ҳамсоягиро ҳар ду ҷониб чун ба дилу ҷон хостор мебошанд.
Абдулқодири РАҲИМ, «Ҷумҳурият»

 

 


 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 16.08.2018    №: 162    Мутолиа карданд: 268

22.02.2019


Ҷаласаи Комиссияи сетарафаи танзими муносибатҳои иҷтимоию меҳнатӣ

Забони тоҷикӣ таърихи зиёда аз чорҳазорсолаи хату алифбо дорад

ББТ барои фаъолияти оператори низоми пардохтии “Осон” иҷозатнома гирифт

МАВСИМИ НАВИ ЛИГАИ ОЛӢ МОҲИ АПРЕЛ ОҒОЗ МЕГАРДАД

Путин самтҳои асосии сиёсати хориҷии Россияро тавзеҳ дод

Хадамоти вижаи 7 кишвари ИДМ машқи "Арарат-Антитеррор" мегузаронанд

Чин дар кайҳон неругоҳи барқи офтобӣ месозад

21.02.2019


ХУҶАНД. Оғози сохтмони бинои нави «Тоҷикстандарт»

ФУТБОЛ. Тақвими бозиҳои тими мунтахаби олимпии кишвар муайян гардид

Табибон аз Тотористон бо ҳампешаҳои тоҷики худ мубодилаи таҷриба мекунанд

Роҳандозии лоиҳаҳои инноватсионӣ дар Қазоқистон

Дар Ҳиндустон 13 иштирокдори тӯй зери чархи мошини боркаш монд

Сӯхтор сабабгори марги ҳафт кӯдак дар Канада

Ҷаҳон дар як сатр

19.02.2019


МАКТАБИ ДАВЛАТДОРИИ ЭМОМАЛӢ РАҲМОН. ЯК ҲАМОИШИ МУҲИМ

Баррасии масъалаҳои рушди сайёҳӣ

Вохӯрии Низомиддин Зоҳидӣ бо Мазен Шамия

Дурнамои рушди муносибатҳо матраҳ гардид

ҶОМИ КУШОДАИ АВРУПО. Муҳаммадризо Қувватов медали биринҷӣ ба даст овард

Авҷи ниҳолшинонӣ

Саҳми соҳибкорон дар ободии деҳот

Ҳамкории тиҷоратию иқтисодии Чин ва Россия густурдатар мегардад

Сарвар Дониш: «Музокироти сулҳ бидуни ҳукумат қурбе надорад»

«Туҳфаи шоҳона» - и Арабистони Саудӣ ба шаҳрвандони Покистон

Дар Қазоқистон маркази амнияти иттилоотӣ ифтитоҳ меёбад

Сокини навраси Шимкент ду нафарро аз сӯхтор наҷот дод

Ҷаҳон дар як сатр

18.02.2019


Боздиди Азим Иброҳим аз ҷараёни корҳои сохтмонӣ

ВКД Ҷиноятҳо 83,6 дарсад ошкор шуданд

Вазорати молия. Барои дастгирии буҷет маблағи бештар ҷалб хоҳад гашт

«BISHKEK OPEN – 2019». Дурахши каратэ-дочиёни навраси тоҷик

«МОҲИЯТ ВА ТАЪЙИНОТИ МАТБУОТИ МАҲАЛЛӢ»

РОҒУН. Ободонӣ вусъат меёбад

АНДОЗ. Нақша 100, 6 дарсад иҷро гардид


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед