logo

фарҳанг

ТУЛӮИ ОФТОБ

Мегуфтанду мегӯянд: «Ба ҷӯйе, ки об рафтаву хушк шудааст, боз ҳатман рӯзе об хоҳад рафт».
Инчунин, изҳор медоштанду медоранд: «Аз бародари дур ҳамсояи наздик беҳтар аст".
Ва ҳам: «Хона нахар, ҳамсоя бихар».
Агарчи ин ҳама ҳақиқати собитшуда буданд ва дигар ниёз ба исбот надош-танд, аммо вақту замон барои таъкиду ҳушдору дарёфту шинохти ҷавҳари он ҳушдорамон медоданд, то лаҳзае аз хотирҳо зудуда нагарданд.
Оре, ба ҷуз ин, ба таъкиди бузургонамон шеваи душвортарини олам поси дӯстиву ошноиҳост. Аз гуфтаҳои онҳост, ки ҳама чизро то наёбанд, наҷӯянд, ба ҷуз дӯст, ки то наёбанд, наҷӯянд. Чунин таъкиду ҳушдорҳо ба суннату анъанаи нек табдил ёфтанд. Дар даврони навин ҳам ин мисраъҳо форам ба гӯш мерасиданду як ҷаҳон маъно доштанд:
То тавонӣ, дӯстонро гум макун,
Дӯстони меҳрубонро гум макун.
Дӯст ояд, гарм дар оғӯш гир,
Расми хуби тоҷиконро гум макун.
Мисли ин аст, ки дӯстии халқҳои тоҷику ӯзбек азалист. Аз оғоз дар як сарзамин зистанд, чун ёру бародар ва шарики шодию ғамҳои ҳамдигар. Аз як ҷӯй об хӯрданд ва аз як дастархон нон. Ҳамдину ҳаммазҳаб буданду ҳастанд. Ҳеҷ душмане дар тӯли асрҳо натавониста ин дӯстиро барҳам занад ва девори ҷудоиро дар миёни онҳо барафрозад. Ин чароғи афрӯхтаро ҳар кӣ ба нияти хомӯш сохтан агар пуф карда, худ сӯхта аст. Зулмот ба ҳеҷ сурат ҷойи нурро, ки гирифта наметавонад.
Офтоби бахти ин ду миллат ҳамеша дар ҳоли партавафшонӣ будааст. Агар шабпаррае васлу ҳастии онро нахоста, равнақи офтоб ба ҳеҷ гоҳе ҳам накостааст.
Бар гузаштаи ин ду халқ, ин ду миллати куҳанбунёд, балки худ, чун менигарем, мебинем, ки бузургтарин, номвартарин шахсиятҳои адабию илмӣ бунёду таҳкурсии ин бино, бинои дӯстиро басе маҳкаму пурустувор сохтаанд. Биноест, воқеан, ки аз обу боду борону офтоб газанд наёфтааст. Пирони хираде чун Мавлоно Абдураҳмони Ҷомӣ ва Алишер Навоӣ ин ду халқи бузургро раҳнамунӣ кардаанду панду ҳикмат додаанд. Пешиниён ва имрӯзиёнро он ба навъе дарс аст, сабақи бузург мебошад. Дӯстии ин ҳар ду шахсият намунаи олии дӯстӣ дар ҷаҳон донистаанду хондаанд.
Мавлоно Абдураҳмони Ҷомӣ дар ин маврид танҳо пири тариқат нест, балки ҳидоятгари муриди худ Алишер Навоӣ дар роҳи душвори адабиёти миллии ӯзбек мебошад.
Бар дӯстиву самимияти ин ҳар ду шахсияти бузургу комили ҷаҳонӣ на дар ин даврон ва на баъдҳо ҳеҷ кас андак шубҳае надошт ва имрӯз низ надорад. Бар марги пири худ нафаре мегиряду шеъри пурсӯз, марсияи ҷонгудоз мегӯяд, ки аз самими дил бар ӯ муҳаббат дошта ва дилбаста бошад:
Сарбаландони ҷаҳон дар таҳи наъшат шуда паст,
Ҳама гирёну кашон бори ту бо пушти дуто.
Ва ё: 
Ба намозат, ки ҳазорон зи башар пайвастанд, 
Сад ҳазорон зи малоик ба ҳаво саф бастанд.
Тухми меҳру дӯстӣ, шафқату бародариро ин ду адиби забардаст, устодони комил дар замири дилҳои халқҳои тоҷику ӯзбек кошта буданд. Ниҳолҳоеро ҳам, ки нишонда буданд, хуш бор оварданд ва низ ширину лазиз.
Шукр, баъдҳо низ ин ду халқ ниҳолҳои дӯстиро нишонданд ва заминҳои киштаро  шодоб намуданд.
Ташрифи ҷавобии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Ҷумҳурии Ӯзбекистон дар ин рӯзҳои фараҳбахшу пурсаодат аз воқеияти бузурги таърихӣ ва фаромӯшношуданӣ хоҳад гашт. Барҳақ, рушду густариши бештари муносибатҳои неки дӯстию ҳамсоягиро ҳар ду ҷониб чун ба дилу ҷон хостор мебошанд.
Абдулқодири РАҲИМ, «Ҷумҳурият»

 

 


 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 16.08.2018    №: 162    Мутолиа карданд: 152

19.09.2018


ТОҶИКИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН. Аввалин тамринҳои муштараки низомӣ

Таъсиси 57 корхонаи нав

Намоиши дастовардҳо ба муносибати Рӯзи шаҳри Хуҷанд

Зуҳро Саидова – соҳиби шоҳҷоиза

Таҳаммул аз амалҳои террористӣ норавост

Баргузории ҳамоиши маъмурони роҳи оҳани кишварҳои СҲШ дар Ӯзбекистон

Дар Ироқ 27 ҳазор нафар аз об заҳролуд гашт

Тӯли 40 соли ислоҳот дар Чин ҷои кор 346 дарсад афзуд

Остона ҳамоиши ҳаштуми глобалии туризми шаҳриро пазироӣ мекунад

Ҷаҳон дар як сатр

18.09.2018


САМБО. Дурахши варзишгари навраси тоҷик дар Аврупо

Иди асал дар Душанбе

КӮЛОБ. Боз ду меҳмонхонаи нав ба истифода дода шуд

Ҷаҳон дар як сатр

ӮЗБЕКИСТОН. Оғози машқҳои низомии муштарак

Теъдоди қурбонии тӯфони «Мангхут» аз 60 нафар гузашт

Дифои Вазорати ҳуқуқи инсони Покистон аз ҳуқуқи занҳо

Таҳсили фосилавӣ ба ҳар хонандаи ҷопонӣ дастрас шуд

Дар Остона ба хариди партов шурӯъ карданд

17.09.2018


НОҲИЯИ РӮШОН. Сарҳадбонон соҳиби бинои наву замонавӣ шуданд

Баргузории фестивали шаҳрии эҷодиёти кӯдакон

“КӮКНОР-2018”. Мусодираи беш аз 550 килограмм маводи нашъаовар дар Хатлон

ФУТБОЛ. "Хуҷанд" ба пеш баромад

11.09.2018


ДУШАНБЕ МИЗБОНИ СОҲИБКОРОНИ ҶАҲОН

ДЕВАШТИЧ. БУНЁДКОРИҲОИ НОҲИЯ НАМУНАИ ИБРАТАНД

МАРЗ. Боздошти қочоқбарон

КӮЛОБ. ИФТИТОҲИ БОҒЧАИ НАВ

05.09.2018


БӮСТОН. Бунёди чор иншооти нав

ФУТБОЛ. Дар Тоҷикистон мусобиқаҳои байналмилалӣ доир мегарданд

Ориф Алвӣ 13-умин президенти Покистон интихоб гашт

Дар Арабистони Саудӣ барои маводи тахрибӣ дар интернет зиндонӣ мекунанд

Дар Гуҷарат сохтмони баландтарин ҳайкали дунё анҷом меёбад

Ҳиндустон барномаи нави кайҳониро амалӣ месозад

04.09.2018


Боздиди Сарвазири мамлакат аз иншооти гармидиҳии шаҳри Душанбе


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед