logo

иқтисод

САБАДИ ИСТЕЪМОЛӢ. ҲИМОЯИ ИҶТИМОИИ АҲОЛӢ ДАР МАДДИ АВВАЛ

Президенти мамлакат, Раиси Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Қарор «Дар бораи меъёрҳои тавсиявии физиологии маҳсулоти асосии озуқаворӣ ба ҳар сари аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон» -ро ба имзо расонданд. Яъне сабади истеъмолӣ барои аҳолии мамлакат муайян шуд.

Тибқи таҷриба, дар аксари мамолики дунё ба гурӯҳи озуқавории сабади истеъмолӣ 11 намуди маҳсулоти мавриди ниёзи аввал ворид шудаанд. Ба номгӯи маҳсулоти асосии хӯроквории сабади истеъмолии Тоҷикистон нону маҳсулоти нонӣ, рустаниҳои ғалладонаӣ, лӯбиёӣ, гӯшту маҳсулоти гӯштӣ, моҳӣ, ширу маҳсулоти ширӣ, равған, қанду маҳсулоти қаннодӣ, картошка, сабзавот, полизӣ ва чой дохиланд.
Тибқи меъёрҳои қабулгардида, дар сабади истеъмолии кишвар дар як шабонарӯз истеъмоли 404 грамм маҳсулоти нонӣ, 111 грамм маҳсулоти гӯштӣ, 25 грамм маҳсулоти моҳӣ, 316 грамм маҳсулоти ширӣ, 25-30 грамм тухм ҳадди ақалли барои зиндагӣ ва фаъолият зарурӣ муайян шудааст.
Вазорату идораҳои дахлдори ҷумҳурӣ метавонанд ба меъёрҳои тавсиявии физиологии истеъмоли маҳсулоти асосии хӯрокворӣ тағйиру иловаҳо пешниҳод намоянд.
Сабади истеъмолӣ маҷмӯи намунавии ҳадди ақалли намудҳои молу маҳсулот ва хизматрасониҳои дар як шабонарӯз ё сол барои инсон зарурӣ мебошад.
Муайян гардидани меъёрҳои илман дақиқи сабади истеъмолӣ ва ба инобат гирифтани он барои муътадил нигоҳ доштани сатҳи зиндагии аҳолӣ, татбиқи босамари сиёсати иҷтимоии давлат, таҳияи барномаҳои миллии ташкили истеҳсолоти рақобатпазир, идорасозии босамари захираҳои табиӣ ҷиҳати таъмини аҳолӣ бо маҳсулоти ғизоӣ ва корхонаҳои саноатӣ бо ашёи хоми маҳаллӣ, ояндабинии истеҳсоли маҳсулоти озуқаворӣ ва рушди устувору босуботи кишвар нақши калидӣ дорад. Он, ҳамчунин, барои муайян кардани буҷети минималии истеъмолӣ (ҳадди ақалли барои зиндагӣ ва фаъолият зарурӣ) нишондиҳандаи асосии воқеӣ ва барои дақиқ намудани имконоти харидории асъорҳои миллӣ омили асосӣ ба шумор меравад.
Моддаи 5 - и Қонуни Ҷумҳурии  Тоҷикистон «Дар бораи ҳадди ақалли зиндагӣ» тақозо менамояд, ки ҳангоми муайян кардани маҷмӯи маҳсулоти озуқаи сабади истеъмолӣ меъёрҳои илман асосноки талаботи физиологии инсон барои ҳадди ақалли зиндагӣ, номгӯй, инчунин таркибу ғизонокии маҳсулоти озуқа, бояд маҳаки асосӣ бошанд. Ба маҳсулоти ғайриғизоӣ асосан либос (болопӯш, курта, костюм, тагпӯш), пойафзол, рахти хоб, доруворӣ ва молҳои саноатию маишӣ, ба хизматрасониҳо манзили зист, таъминот бо об, гармӣ, барқ ва нақлиёти ҷамъиятӣ дохиланд.
Маъмулан, дар сабадҳои истеъмолӣ арзиши маҳсулоти ғайриғизоӣ ва хизматрасониҳо ними (50%- и) арзиши маҳсулоти озуқавориро ташкил медиҳад. Вобаста ба намудҳо ва фаровонии маҳсулоти ғизоӣ дар минтақаҳои зист номгӯи маҳсулоти ғизоии сабадҳои истеъмолии мамлакатҳои ҷаҳон аз ҳам каму беш фарқ мекунанд. Ҳангоми муайян намудани меъёрҳои тавсиявии сабадҳои истеъмолӣ имконият ва захираҳои кишварҳо, инчунин, расму оин ва хусусиятҳои миллиро ба назар мегиранд. Барои мисол, нону маҳсулоти нонӣ барои як нафар дар як сол барои сабадҳои истеъмолии Федератсияи Русия 126,5 кг, барои аҳолии  Тоҷикистон 147,5 кг муайян гардидааст, яъне ин ҷо хусусиятҳои миллии мардуми тоҷик ва, умуман, Осиёи Марказӣ, ки маҳсулоти нониро зиёдтар истеъмол мекунанд, ба инобат гирифта шудааст. Меъёри тавсиявии истеъмоли моҳӣ, гӯшт, қанд, шир низ дар сабади истеъмолии Тоҷикистон дар муқоиса бо Русия фарқ мекунад. Дар бораи сабзавоту мевагӣ ва полизии дар Тоҷикистон фаровон бошад, ҳоҷатӣ шарҳ ҳам нест.
С. АЗИЗӢ, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 27.09.2018    №: 189    Мутолиа карданд: 894
01.07.2020


ҚАРОР ДАР БОРАИ ТАЪЙИН ВА ПАРДОХТИ КУМАКПУЛИИ ИҶТИМОӢ

4568 МУБТАЛОИ COVID – 19 ДАР ТОҶИКИСТОН ШИФО ЁФТ

ҶАЛАСАИ ШӮРОИ ИҚТИСОДИИ ИДМ

НИШАСТИ САТҲИ БАЛАНД ДАР ҚОЛАБИ С5+1

ЛИГАИ ОЛӢ. ЭҲСОН ВА ВИТАЛИЙ БЕҲТАРИНҲОИ МОҲИ ИЮН

НАҚШАИ РУШДИ ИДМ БО НАЗАРДОШТИ COVID-19 ТАТБИҚ МЕШАВАД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

30.06.2020


МУРАШКО: «РОССИЯ ОМОДА АСТ, ВАКСИНАҲОИ КОРОНАВИРУСРО БА БОЗОРИ ҶАҲОНӢ ВОРИД СОЗАД»

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

26.06.2020


75 ДАРСАДИ СИРОЯТЁФТАГОНИ COVID – 19 ДАР ТОҶИКИСТОН ШИФО ЁФТАНД

БОХТАР. ХИЗМАТЧИЁНИ ДАВЛАТӢ САВГАНД ЁД КАРДАНД

ФУТБОЛ. БОЗИИ РАФИҚОНАИ ДУ КИШВАРИ ДӮСТ

СУТ ХУРУҶИ НАВИ КОРОНАВИРУСРО ДАР АВРУПО ТАСДИҚ НАМУД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

25.06.2020


COVID – 19. ДАР ТОҶИКИСТОН 4194 СИРОЯТЁФТА СИҲАТ ШУД

24.06.2020


ХУШХАБАР. ДАР ТОҶИКИСТОН 73,8 ДАРСАДИ МУБТАЛОЁНИ КОРОНАВИРУС ШИФО ЁФТАНД

АРАБИСТОНИ САУДӢ ҲАҶРО БАРОИ ЗОИРИНИ ХОРИҶӢ МАНЪ КАРД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

23.06.2020


ТОҶИКИСТОН. БОЗ 44 СИРОЯТШУДА СИҲАТ ШУД

АШТ. ОҒОЗИ МУМФАРШКУНИИ РОҲИ ШАЙДОН - ПОНҒОЗ

БОЗГАШТИ ШАҲРВАНДОНИ ТОҶИКИСТОН АЗ ҚАЗОҚИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН

ТАБИБОН НИШОНАҲОИ АСОСИИ КОРОНАВИРУСРО ДАР КӮДАКОН МУАЙЯН НАМУДАНД

ЛИГАИ НАВРАСОН ФАРДО БО ИШТИРОКИ 9 ТИМ ОҒОЗ МЕШАВАД

ИҚТИСОДИ ҶАҲОНӢ АЗ ПАНДЕМИЯ КАМАШ $126 МИЛЛИАРДРО ТАЛАФ ДОД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

22.06.2020


ХУШХАБАР. 72,4 ДАРСАДИ СИРОЯТШУДАГОНИ COVID – 19 ДАР ТОҶИКИСТОН ШИФО ЁФТАНД

ҚУБОДИЁН. БОЗДИДИ ҚУРБОН ҲАКИМЗОДА АЗ КОРХОНАИ ИСТЕҲСОЛИ ЯХМОС

ЧЕМПИОНАТИ ТОҶИКИСТОН – 2020. АВВАЛИН БОХТҲОИ "ФАЙЗКАНД" ВА "ХАТЛОН"

СУТ: «МО ШОҲИДИ ҚАҲРАМОНӢ ВА ФИДОКОРИИ ПИЗИШКОНИ ТОҶИК БУДЕМ»

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

ТОҶИКИСТОН. 71,2 ДАРСАДИ ГИРИФТОРОНИ КОРОНАВИРУС СИҲАТ ШУДАНД

НУРОБОД. МАЙДОНИ КИШТИ КАРТОШКА ТАВСЕА МЕЁБАД

ЧЕМПИОНАТИ ОСИЁ – 2020. ДАСТАҲОИ МИЛЛИИ ТОҶИКИСТОН (U-16) ВА (U-19) БА КАДОМ ГУРӮҲ ШОМИЛ ШУДАНД?

18.06.2020


ХАТЛОН. ҶАЛАСАИ СИТОДИ ВИЛОЯТӢ ОИД БА ПУРЗӮР КАРДАНИ ТАДБИРҲОИ ЗИДДИЭПИДЕМИЯВӢ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед