logo

иқтисод

РУШДИ МАҲСУЛОТИ СОДИРОТӢ ВА ВОРИДОТИВАЗКУНАНДА. БАРНОМАИ ДАВЛАТӢ ЧӢ ГУНА ТАТБИҚ МЕШАВАД?

Дар ҷумҳурӣ дар доираи ҳадафҳои  Стратегияи миллии рушди   Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2030 «Барномаи давлатии мусоидат ба содирот ва воридотивазкунӣ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2016 - 2020» амалӣ шуда истодааст. Татбиқи пурра ва босамари барномаи мазкур  ба такмили асосҳои институтсионалии рушди содирот ва воридотивазкунӣ, диверсификатсияи истеҳсолоти ба содирот нигарондашуда ва воридотивазкунанда, ҳамчунин, бартараф кардани монеаҳо дар соҳаҳои савдо ва хизматрасонӣ вобастагии калон дорад.
Тавре муовини вазири рушди иқтисод ва савдои ҷумҳурӣ Гулрӯ Ҷабборзода, иброз намуд, татбиқи барнома имконият медиҳад, ки низоми савдо ва сармоягузорӣ ба талаботи умумиҷаҳонӣ мутобиқ гардида, рушди содироти кишвар ба таври назаррас афзоиш ёбад ва вобастагии бозори истеъмолии кишвар аз молу маҳсулоти воридотӣ камтар гардад.
Бино ба гуфтаи ӯ дар доираи барнома то имрӯз аз ҷониби вазорату идораҳои дахлдор корҳои асосии пешбинишудаи омодагӣ иҷро шудаанд. Иқдоми аз андоз аз арзиши иловашуда ва боҷи гумрукӣ озод кардани воридоти техника, таҷҳизот ва қисмҳои эҳтиётии барои эҳтиёҷоти истеҳсолӣ зарурӣ, ҳамчунин, таҷҳизот барои ташхисгоҳҳои рушди босамари корхонаҳои истеҳсолӣ барои татбиқи барнома такони ҷиддӣ бахшид. Соли гузашта бо васеъгардонии фондҳои асосии соҳаҳои саноат ва харҷи 557,6 миллион сомонӣ маблағҳои дохилию хориҷӣ корхонаҳои нави саноатӣ  бунёд ва бо таҷҳизоти технологӣ муҷаҳҳаз гардиданд. Дар ин давра дар соҳаи саноати сабук ва пилла 4, саноати хӯрокворӣ 7, саноати масолеҳи сохтмонӣ 7, саноати ангишт 2 ва дар соҳаи саноати маъданҳои кӯҳӣ ва металлҳои қиматбаҳо 3 корхона бо техника ва технологияҳои нав таҷҳизонда шуданд.  Бо истифода аз технологияҳои муосир барои истеҳсоли якчанд номгӯйи маҳсулоти нави саноатии воридотивазкунанда  имконияти фарох фароҳам омад.
 Барои соҳибкорони хурд бошад, ҳадди даромад дар низоми махсуси андозбандӣ аз 500 ҳазор сомонӣ то 1 миллион  сомонӣ баланд бардошта, андоз аз фурӯши нахи пахта бекор ва бар ивази он боҷи содиротии нахи пахта ҷорӣ гардид. Дар кодексҳои андозу гумрук вобаста ба ҷорӣ намудани имтиёзҳои андозӣ барои воридоти ашёи хом ҷиҳати ташкили истеҳсолоти ватанӣ (либосҳои мактабӣ, доруворӣ, қолинҳо ва ғайра) тағйиру иловаҳо ворид гардиданд.
Мавриди амал қарор гирифтани қисми асосии тадбирҳои номбаршуда дар марҳилаи аввали татбиқ имконият дод, ки дар гардиши савдои хориҷӣ ҳиссаи содирот аз 20 дарсади  соли 2015 - ум дар соли 2017 то 31 дарсад  баланд гардад. Ҳамзамон, ҳиссаи воридот дар гардиши савдои хориҷӣ аз 80 дарсади соли 2015 - ум то 69  дарсад ( 2017) коҳиш ёфт.
Солҳои қаблӣ содироти кишвар асосан аз алюминий, нахи пахта ва сабзавоту мева ташаккул меёфт. Ҳоло дар сохтори содирот ҳиссаи маъдан, семент, қувваи барқ, маҳсулоти тайёри пахтагӣ, шоҳӣ, пӯсти коркардшуда, металлҳои сиёҳ ва маҳсулоти дигар низ афзоиш ёфтааст. Аз 20 номгӯйи маҳсулоти содиротии дар барнома пешбинигардида рушди 14 номгӯйи он - маъданҳои тозакардашуда, неруи барқ, меваи хушк, матоъҳои пахтагин, маҳсулоти ҷӯроббофӣ, қолинбофӣ, калобаи пахтагӣ, шарбати меваю сабзавот ва семент таъмин гардид.
Мувофиқи маълумоти расмии оморӣ, соли гузашта аз 20 номгӯйи маҳсулоти воридотивазкунанда ҳаҷми истеҳсоли 14 номгӯйи он, аз ҷумла семент (55,9 дарсад), бензин (5,2  дарсад),  сӯзишвории дизелӣ (2,1 маротиба), мазут (31,2  дарсад), чӯб ва маводи чӯбу тахта (88,9 дарсад) ва профилҳои алюминий (21,6  дарсад) боло рафтааст.
Дар заминаи роҳандозии чораҳои саривақтии Ҳукумати мамлакат барои дастгирии истеҳсолгарони ватанӣ, хусусан дар самти истеҳсол, коркард ва содироти алюминий, корҳои назаррас амалӣ шуда истодаанд. Дар сурати сари вақт ва пурра татбиқ гардидани ҳадафҳои барнома ёфтани ҳиссаи содироти алюминийи аввалия ҳамчун ашёи хом хеле коҳиш меёбад ва бо ба роҳ мондани коркарди ниҳоии алюминий дар корхонаҳои саноатии кишвар ҳаҷми истеҳсоли маҳсулоти тайёр ва шумораи ҷойҳои нави корӣ зиёд мешавад. Дар давоми 8 моҳи соли ҷорӣ «Ширкати алюминийи тоҷик»  нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта 94,9 дарсад зиёд алюминийи аввалия истеҳсол кардааст.
Айни замон суръати рушди иқтисодии мамлакат пайваста меафзояд. Бо дастгирии бевоситаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҷиҳати рушди бемайлони соҳаи саноат ва коркарди ашёи хоми маҳаллӣ дар мамлакат даҳҳо корхонаҳои бузурги истеҳсолӣ бунёд меёбанд. Танҳо дар ноҳияи Ёвон корхонаҳои бузурги истеҳсоли масолеҳи бинокорӣ, криолит, алюминийи фтордор, кислотаи сулфат ва ғайра мавриди истифода  қарор гирифтанд, ки ба рушди истеҳсоли маҳсулоти содиротӣ ва воридотивазкунанда мусоидат менамоянд.
Иронбӣ МӮСОЗОДА, «Ҷумҳурият» 

 


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 10.10.2018    №: 200    Мутолиа карданд: 685
10.07.2020


ТОҶИКИСТОН. АЗ COVID – 19 БОЗ 56 КАС ШИФО ЁФТ

41 000 СОМОНӢ БАРОИ МУБОРИЗА БО COVID – 19

ҚОҲИР РАСУЛЗОДА АЗ ШАҲРИ НОРАК ВА НОҲИЯИ ЁВОН ДИДАН НАМУД

ХОРУҒ. РӮ БА РУШД

ҶОМИ КФО – 2020. БОЗИҲОИ МАРҲИЛАИ ГУРӮҲӢ ДАР ТОҶИКИСТОН ДОИР МЕШАВАД?

09.07.2020


ТОҶИКИСТОН. ШУМОРАИ ШИФОЁФТАГОН АЗ COVID – 19 АЗ 5000 ГУЗАШТ

«ОИЛА, КӮЧА, МАҲАЛЛА, ДЕҲА, ДЕҲОТ ВА ШАҲРАКИ БЕҲТАРИН». ОЗМУНЕ, КИ СОКИНОНИ СУҒДРО БА ОБОДОНӢ ТАЛҚИН МЕКУНАД

ДУШАНБЕ. ТАҲТИ РАЁСАТИ АЗИМ ИБРОҲИМ ҶАЛАСАИ КОРӢ БАРГУЗОР ШУД

ШАҲРИ ТУРСУНЗОДА. КОРҲОИ ФАҲМОНДАДИҲӢ САМАР ДОРАНД

«ОВОЗИ САМАРҚАНД» КИТОБҲОИ ХУДРО РӮНАМОӢ КАРД

ВАНҶ. ОБ АСТ, КИ ОБОДИСТ

ТАБИБОНИ ЛАХШ: «ҒАМХОРИҲОИ ПЕШВОИ МИЛЛАТ БА МО НЕРУ МЕБАХШАД»

ФУТЗАЛ. БОЗИИ СУПЕРҶОМИ ТОҶИКИСТОН – 2020 КАЙ БАРГУЗОР МЕГАРДАД?

ТАЪКИДИ СИ ҶИНПИН АЗ ЗАРУРАТИ ҲАМКОРИИ ГУСТУРДАИ ЧИНУ РОССИЯ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

08.07.2020


ИСФАРА. КОРХОНАИ ПОЙАФЗОЛДӮЗИИ «САМАНД» БА ФАЪОЛИЯТ ШУРӮЪ НАМУД

ДАР ТОҶИКИСТОН АЗ КОРОНАВИРУС 4965 БЕМОР ШИФО ЁФТ

Сафари гурӯҳи ҳукуматӣ ба ВМКБ

«МАЪРИФАТ. ВАҚТЕ КИ КИТОБХОНА ҲОЛИ ТАБОҲ ДОРАД»

ВМКБ. ВАЗИР АЗ ҶАРАЁНИ СОХТМОНҲО ДИДАН КАРД

“СОМОН ЭЙР” БА ДУБАЙ ВА МИНСК ПАРВОЗҲОИ МАХСУС АНҶОМ МЕДИҲАД

САДОҚАТИ «САДОҚАТ»

ЛИГАИ ОЛӢ. КОРШИНОСИ ВАРЗИДА САРМУРАББИИ ДАСТАИ "КӮКТОШ" ТАЪЙИН ГАРДИД

ДАР ОЛМОН БА ТАҲКИМИ МУНОСИБАТ БО РОССИЯ АВЛАВИЯТ МЕДИҲАНД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

07.07.2020


ТОҶИКИСТОН. 4914 ГИРИФТОРИ БЕМОРИИ COVID – 19 ШИФО ЁФТ

БОЗГАШТИ ШАҲРВАНДОНИ ТОҶИКИСТОН АЗ ҚАЗОҚИСТОН ВА ӮЗБЕКИСТОН

FINA МЕХОҲАД МАВҚЕАШРО ДАР БО МУСТАҲКАМ НАМОЯД

СУТ БА ВАКСИНАИ РОССИЯ АЛАЙҲИ COVID - 19 ЭЪТИМОД ДОРАД ВА ДАР ИН САМТ ХОСТОРИ ҲАМКОРИСТ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

06.07.2020


ТОҶИКИСТОН. ШУМОРАИ СИҲАТШУДАГОН АЗ КОРОНАВИРУС БА 4858 НАФАР РАСИД

НОҲИЯИ ДАРВОЗ. СОҲАИ ФАРҲАНГ БА ДАСТГИРӢ НИЁЗ ДОРАД

РАШТ. КИШТИ КАРТОШКА ДАР 3047 ГЕКТАР

КӮЛОБ. БА МАҲАЛЛАИ ЛОҲУТӢ ОБИ ТОЗА ОМАД

ЧЕМПИОНАТИ ТОҶИКИСТОН – 2020. ҒАЛАБАИ НАВБАТИИ "ИСТИҚЛОЛ"


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед