logo

фарҳанг

НАМАДМОЛӢ

Намадмолӣ, ки онро намадрезӣ низ меноманд, яке аз ҳунарҳои қадимаи халқи тоҷик буда, бештар дар минтақаҳои кӯҳистони Тоҷикистон, он мавзеъҳое, ки мардум ба парвариши чорвои хурд машғуланд, маъмул мебошад.
Намад як навъи гилем ё палос, мафраши ғафс, сабук ва гарму мулоим буда, андозаи он одатан  2 х 3 метр ва баъзан каму беш аз ин мебошад. Ғафсиаш 0,5 – 1 см буда, онро аз пашми чорвои хурд (гӯсфанд ва бузи ангорӣ) истеҳсол мекунанд, ки истифодааш дар фасли сармои зимистон хеле мувофиқ аст.
Тақрибан ҳашт ҳазор сол қабл тоҷикон ба ин навъи ҳунар аниқтараш баъд аз хонагӣ кардани гӯсфандони ваҳшӣ шурӯъ кардаанд. Ҷараёни истеҳсоли намад дар байни сокинони вилояту ноҳияҳои кишвар аз ҳамдигар тафовут дорад. Тарзи омода кардани он дар байни мардуми Бадахшон чунин мебошад: аввал як чодари васеъро ба замин паҳн намуда, болои он мувофиқи завқу тахайюлашон пашмҳои рангкардашудаи гуногунро ҳамчун нақшу нигор гулпартоӣ мекунанд. Сипас, аз болои нақши сохтаашон пашмҳои яклухт мепартоянд. Аз болои пашмҳои сиёҳ ҳатман пашмҳои рангашон сафед, зардча ё, умуман, равшантар тунук мекунанд, ки дар натиҷа намад ғафстар мешавад. Баъдан оби гармро бо зарфи тагаш сӯрохмонанд ба ғалбер аз болои пашмҳои чодар мерезанд. Пасон чодарро эҳтиёткорона лӯлапеч карда, аз нугҳо ва танааш бо бандҳо ба шакли уреб мебанданд, то ки он кушода нашавад. Лӯларо ба фарши ҳамвор гузошта ҳунармандон, ки бояд аз панҷ нафар кам набошанд, сари зону нишаста, моҳирона бо банди дастҳояшон ғелон – ғелон мемоланд. Баъди ба муддати муайян ғел додан онро кушода, аз пушти намад собунро нам карда мемоланд, ки часпак шаваду пашмҳояш устувор гарданд. Сипас онро дубора лӯлапеч карда ба молидан идома медиҳанд. Ҳамин тавр, ҷараёни намадмолӣ 3-4 соат идома меёбад. Баъдан лӯларо кушода, дар ҷои офтобӣ мегузоранд ва баъди ба пуррагӣ хушк шудани намад он барои истифода омода мешавад.
Аз рӯи суннати мардуми Бадахшон дар ҳар як хонаи онҳо бояд ҳадди ақал яктогӣ  намад бошад. Дар ноҳияи Ишкошим расми махсусе ҳаст, вақте барои арӯс намад омода мекунанд, барои гулпартоии он зани солхӯрдаеро даъват мекунанд. Зани солор бояд соҳиббахту серфарзанд бошад. Ӯ ба арӯс дуои хайр дода, сипас намади арӯсиро омода менамоянд.

Таҳияи Гулнисои САЪДОНШО, «Ҷумҳурият»


Баёни ақида (0)    Санаи нашр: 07.01.2021    №: 4    Мутолиа карданд: 132
22.01.2021


ҶАЛАСАИ XVII ВАЗИРОНИ КОРҲОИ ХОРИҶИИ КИШВАРҲОИ УЗВИ МУКОЛАМАИ ҲАМКОРИҲОИ ОСИЁ

21.01.2021


ДАР КӮЛОБ КОРХОНАИ ИСТЕҲСОЛӢ БА ИСТИФОДА ДОДА ШУД

ҶАЛАСАИ ҶАМЪБАСТИИ НАТИҶАҲОИ РУШДИ ИҶТИМОИЮ ИҚТИСОДИИ ВИЛОЯТИ ХАТЛОН

ВАҚТИ ПАЙВАНДИ ИЛМ БО АМАЛ АСТ

НАВИДҲОИ ФАРҲАНГ

ФИФА. ТОҶИКИСТОНРО 14 ДОВАР МУАРРИФӢ МЕКУНАД

НАХУСТИН ФИЛМИ ТОҶИКИЮ БРИТАНӢ АЗ РӮИ ФИЛМНОМАИ АНИСА СОБИРӢ НАВОРБАРДОРӢ МЕШАВАД

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

ДАР РОССИЯ АЗ КОРОНАВИРУС ЗИЁДА АЗ 3 МИЛЛИОН БЕМОР ШИФО ЁФТ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

ДУ БОЗИИ РАФИҚОНАИ МУНТАХАБИ ТОҶИКИСТОН

КОМЁБИИ ДАСТПАРВАРОНИ МТМУ № 45

РУЙДОДҲОИ ИЛМӢ

19.01.2021


СҶТ-РО ДАСТРАСИИ НОБАРОБАРИ ДАВЛАТҲО БА ВАКСИНА САХТ НИГАРОН НАМУДААСТ

ҶАҲОН ДАР ЯК САТР

ХАТЛОН. СОДИРОТИ БАРЗИЁДИ МАҲСУЛОТИ КИШОВАРЗӢ

“САФЕДДАРА”. ЯТИМОНИ КУЛЛИ ВИЛОЯТИ ХАТЛОН АЗ БЕҲТАРИН МАВЗЕИ САЙЁҲӢ ДИДАН КАРДАНД

ТАҚДИМИ КИТОБИ «ТОҶИКОН» БА СОКИНОНИ НОҲИЯИ ИШКОШИМ

ҲИСОР. ХИЗМАТРАСОНИИ ТИББӢ РӮ БА БЕҲБУДӢ ДОРАД

15.01.2021


ҶАМЪБАСТИ ОЗМУНИ “ОМӮЗГОРИ СОЛИ ТОҶИКИСТОН – 2020”

ҶАЛАСАИ СИТОДИ КОРӢ ОИД БА ТАҶЛИЛИ 30-СОЛАГИИ ИСТИҚЛОЛИЯТИ ДАВЛАТӢ БАРГУЗОР ШУД

МАОРИФ. НАТИҶАГИРӢ АЗ ФАЪОЛИЯТИ ВАЗОРАТ

НАВИДҲОИ ФАРҲАНГ

ТОҶИКИСТОН. БОЗ ЯК ШИРКАТ БА БОЗОРИ САЙЁҲӢ ВОРИД ГАРДИД

РӮЙДОДҲОИ ИЛМӢ

12.01.2021


 ҶДММ «ММК АГРО» МАЙДОНИ ГАРМХОНАИ ИННОВАТСИОНИРО МЕАФЗОЯД

 РАШТ: МУЛОҚОТИ  РАИСИ  МАҶЛИСИ НАМОЯНДАГОН  БО  ИНТИХОБКУНАНДАГОН

 ШАҲРИ ГУЛИСТОН: АВҶИ СОХТМОНИ ИНШООТИ ҶАШНӢ

 ТАФСИЛОТИ ЯК ҶИНОЯТ. Ё ЧАРО «ҚОЗӢ»-И АВФШУДА ПАСИ ПАНҶАРА РАФТ?

 ТАЪСИСИ КОРХОНАИ НОДИРИ ИЛМИВУ ИСТЕҲСОЛӢ

 ТАЪМИНИ МАРКАЗҲОИ ИЛМӢ ВА МУАССИСАҲОИ ТАЪЛИМӢ БО РЕАКТИВҲОИ КИМИЁӢ

 ПЕШНИҲОДИ БОСТОНШИНОСОН БА ЮНЕСКО

08.01.2021


ВОХӮРИИ МАҲМАДТОИР ЗОКИРЗОДА БО СОКИНОНИ НОҲИЯИ САНГВОР

ДАВРИ ҶУМҲУРИЯВИИ ОЗМУНИ «МУРАББИИ СОЛИ ТОҶИКИСТОН – 2020» ОҒОЗ ГАРДИД

НАВИДҲОИ ФАРҲАНГӢ


Дар сомонаҳои дигари Тоҷикистон хонед